Guide to GHM on-line material on refugee and migrant human rights issues

RACIST CRIMES WATCH - Παρατηρητηριο Ρατσιστικων Εγκληματων


Check here our general report (many of the incident reports in it are in English) on push backs concerning more than 1000 cases of asylum seekers that were allegedly pushed back in Turkey. The data includes our direct documentation following online communication with asylum seekers, other Ngo reports, articles, social media posts offering specific documentation and, most importantly, a CPT report. The majority of the incidents took place near Evros Greece-Turkey border (and some others occurred in the sea) during the last 4 years. It is this link we officially forwarded to the Supreme Court prosecutor on 12/06/2019. Many allegations are also on ill-treatment, including torture, by the police or the army and/or unknown perpetrators. Some of the cases (those that were already well documented enough) had already been lodged to hate crime prosecutors. Those cases are 1) 02/06/2018: Push-back attempt concerning 35 asylum seekers (20 minors) by…

View original post 497 more words

18/06/2019: Αναιρέθηκε απόφαση για υπόθεση Μανωλάδας που προκάλεσε καταδίκη Ελλάδας από ΕΔΔΑ

ap 2-2019 anairesi manoladas

Στις 18 Ιουνίου 2019, η Ποινική Ολομέλεια του Αρείου Πάγου αποφάσισε την αναίρεση υπέρ του νόμου της απόφασης 128/2014 του Μικτού Ορκωτού Δικαστηρίου Πατρών με την οποία απαλλάσσονταν από τις κατηγορίες της εμπορίας ανθρώπων και καταναγκαστικής  εργασίας την περίοδο 2012-2013 οι υπεύθυνοι για την εργασιακή εκμετάλλευση αλλοδαπών σε φραουλοχώραφα της Μανωλάδας. Την αναίρεση είχε ζητήσει στις 30 Οκτωβρίου 2018 η Εισαγγελία Αρείου Πάγου (βλπ. παρακάτω δελτίο τύπου της) μετά την καταδίκη της Ελλάδας από το ΕΔΔΑ για παραβίαση του άρθρου 4 της ΕΣΔΑ στην υπόθεση «Chowdury και λοιποί κατά Ελλάδας» στις 30 Μαρτίου 2017. Ο Άρειος Πάγος συζήτησε την αίτηση αναίρεσης στις 22 Νοεμβρίου 2018 και έβγαλε την απόφαση 2/2019 στις 18 Ιουνίου 2019.

Το Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ) θεωρεί σημαντικότατη εξέλιξη την απόφαση αυτή και έχει ζητήσει μέσω της Επιτροπής Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης να υιοθετηθεί η αναίρεση στην εκτέλεση αποφάσεων του ΕΔΔΑ σε άλλες υποθέσεις (αστυνομικής βίας, μειονοτικών σωματείων, κτλ.) αφού και αφαιρεί από τη νομολογία τις εσφαλμένες αποφάσεις της ελληνικής δικαιοσύνης που οδήγησαν στις καταδίκες της Ελλάδας και αποτελεί μορφή “συγγνώμης” της ελληνικής δικαιοσύνης προς τα αδικηθέντα από αυτή και δικαιωθέντα από το ΕΔΔΑ θύματα. Το πιο πρόσφατο σχετικό αίτημα περιέχεται στην έκθεση προς την Επιτροπή για την ομάδα υποθέσεων αστυνομικής βίας «Μακαρατζής και λοιποί κατά Ελλάδας» της 25 Μαρτίου 2019.

Δελτίο Τύπου 30-10-2018

Η Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου θεωρώντας ότι η υπ’αριθμ.75-128/30-7-2014 απόφαση του Μικτού Ορκωτού Δικαστηρίου Πατρών, σύμφωνα με την οποία οι κατηγορούμενοι στην υπόθεση κηρύχθηκαν αθώοι του εγκλήματος της εμπορίας ανθρώπων και της άμεσης σ’ αυτήν συνέργειας κατ΄εξακολούθηση και κατ’επάγγελμα, παραβίασε το άρθρο 4 παρ.2 της ΕΣΔΑ, όπως, άλλωστε , δέχθηκε και το ΕΔΔΑ, ανέθεσε στον Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Χαράλαμπο Βουρλιώτη την άσκηση αναίρεσης υπέρ του νόμου κατά της ανωτέρω απόφασης.

Κατόπιν τούτου, ο ανωτέρω Αντεισαγγελέας, σήμερα, 23 Οκτωβρίου 2018, άσκησε αναίρεση υπέρ του νόμου κατά της εν λόγω απόφασης , για εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή της διάταξης του άρθρου 323Α Π.Κ., καθώς και για έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας. Με το συγκεκριμένο ένδικο μέσο σκοπείται η διόρθωση των εσφαλμένων παραδοχών του ανωτέρω Δικαστηρίου , η διασφάλιση της ενότητας της νομολογίας και η αποτροπή επανάληψης και τυχόν παγίωσης των νομικών απόψεων που διαλαμβάνονται στην ίδια, ως άνω, απόφαση.

16/05/2019: Joint open letter for detention facilities by 16 civil society actors to the Greek Minister for Citizen Protection and the Chief of the Greek Police

To: The Ministry of Citizen Protection
To the attention of the Minister of Citizen Protection, Mrs. Olga Gerovasili
To the attention of the Chief of the Hellenic Police, Mr. Aristeidis Andrikopoulos
Athens, 16 May 2019

Subject: Problems relating to the administrative detention of irregular migrants and asylum seekers – Immediate abolition of the use of unsuitable detention facilities.

We are writing to express our deep concern at the continued detention of irregular migrants and asylum seekers in unsuitable detention facilities.

Civil society organizations and the European Committee for the Prevention of Torture and Inhuman or Degrading Treatment or Punishment (the CPT) have repeatedly exposed through their reports the deficiencies of Greece’s administrative detention of irregular migrants and asylum seekers.

For instance:

Regarding the procedures applied by the competent authorities:

• The lack of an individualized approach taking into adequate consideration the characteristics, the situation and the needs of each foreign national who is arrested
• Inadequate or erroneous registrations for unaccompanied minors
• The lack of use of alternatives to detention
• The frequent and unjustifiable recourse to public order as a grounds for detention
• The detention of people whose removal violates the principle of non-refoulement
• The re-arrest for return to the country of origin despite a prolonged and fruitless period of detention
• The detention of people with vulnerabilities, such as children, seriously ill people and others
• The absence of interpretation services

Regarding the detention conditions:

• The use of facilities which are unsuitable for long-term detention
• The inadequate maintenance of detention
• The inadequate access to healthcare
• The lack of access to basic personal hygiene items
• The complaints for ill-treatment which have been characterized as credible by the European Committee for the Prevention of Torture and Inhuman or Degrading Treatment or Punishment
Giving due weight to the above issues, we urge you to take action towards their resolution. As a first step, through this letter we would like to particularly address the problems that concern the facilities which are being used for the purposes of administrative detention.
According to Law no. 3907/2011, Article 30 (Article 15 of Directive 2008/115/EU) para 1: In any case, the availability of appropriate detention facilities and the possibility to provide decent living conditions to the detainees should be taken into consideration in order for detention measures to be ordered or maintained.
In spite of this provision Greece continues to use for the purposes of administrative detention unsuitable facilities which do not ensure decent living conditions. Such are chiefly the holding cells in Police Stations and Police Divisions. These facilities are appropriate only for a few hours’ detention, since, among other issues, there is no access to outdoor exercise. Nevertheless, hundreds of people are being detained in such places for periods ranging from a few weeks to several months.
Such practices have led to:
• successive decisions of the European Court of Human Rights condemning Greece for inhuman and degrading treatment due to violation of Article 3 of the European Convention on Human Rights.

• successive critical reports of the European Committee for the Prevention of Torture and Inhuman or Degrading Treatment or Punishment.
It is indicative that the CPT, in its last report, reiterates once again its recommendation that steps be taken to ensure that all persons detained for longer than 24 hours are offered access to outdoor exercise every day.
We urge you to immediately put an end to the use of unsuitable facilities for administrative detention, so that Greece complies with international/European/national law, the decisions of the European Court of Human Rights and the Recommendations of the Council of Europe Committee for the Prevention of Torture and Inhuman or Degrading Treatment or Punishment.
Sincerely yours,
The under signed

Community of Afghan Migrants and Refugees in Greece
World Without Wars and Violence
Solidarity Now
Refugee Legal Support Athens
European Council for Refugees and Exiles (ECRE)
International Detention Coalition
Platform for International Cooperation on Undocumented Migrants (PICUM)
Equal Rights Beyond Borders
Refugee Rights Europe
Border Criminologies-Oxford University

16/05/2019: Επιστολή 16 φορέων για την διοικητική κράτηση μεταναστών και αιτούντων άσυλο προς την Υπουργό Προστασίας του Πολίτη και τον Αρχηγό της Αστυνομίας

Υπουργό κυρία Όλγα Γεροβασίλη
Αρχηγό ΕΛ.ΑΣ. κύριο Αριστείδη Ανδρικόπουλο
Αθήνα, 16 Μαίου 2019

ΘΕΜΑ: Προβλήματα του συστήματος διοικητικής κράτησης παράτυπων μεταναστών και αιτούντων άσυλο – Άμεση κατάργηση της χρήσης ακατάλληλων χώρων κράτησης

Αξιότιμη κυρία Υπουργέ,
Αξιότιμε Αρχηγέ της ΕΛ.ΑΣ,

Απευθυνόμαστε σε σας προκειμένου να εκφράσουμε τη βαθιά μας ανησυχία για τη συνεχιζόμενη κράτηση παράτυπων μεταναστών και αιτούντων άσυλο σε ακατάλληλες εγκαταστάσεις.

Το σύστημα διοικητικής κράτησης παράτυπων μεταναστών και αιτούντων άσυλο στην Ελλάδα παρουσιάζει πολλά προβλήματα, τα οποία έχουν τεθεί κατ΄επανάληψη μέσα από τις εκθέσεις και τοποθετήσεις των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών αλλά και από τις εκθέσεις και συστάσεις της Επιτροπής του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων και της Απάνθρωπης ή Εξευτελιστικής Μεταχείρισης ή Τιμωρίας

Ενδεικτικά αναφέρουμε:

Ως προς τις διαδικασίες που ακολουθούνται από τις αρμόδιες υπηρεσίες

• Έλλειψη εξατομικευμένης προσέγγισης με βάση τα χαρακτηριστικά, την κατάσταση και τις ανάγκες του κάθε αλλοδαπού υπηκόου που συλλαμβάνεται
• Ελλιπής ή λανθασμένη καταγραφή ασυνόδευτων ανηλίκων
• Μη χρήση εναλλακτικών της κράτησης μέτρων
• Συστηματική και αδικαιολόγητη επίκληση της δημόσιας τάξης ως λόγου κράτησης
• Κράτηση ατόμων των οποίων η απέλαση προσκρούει στην αρχή της μη επαναπροώθησης
• Εκ νέου σύλληψη προς επιστροφή παρά την παρατεταμένη και ατελέσφορη κράτηση στο παρελθόν
• Κράτηση ευάλωτων ατόμων όπως παιδιά και άτομα που αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας
• Έλλειψη διερμηνείας

Ως προς τις συνθήκες κράτησης
• Χρήση χώρων οι οποίοι είναι ακατάλληλοι για κράτηση πέραν της βραχυχρόνιας
• Ελλιπής συντήρηση των εγκαταστάσεων
• Ελλιπής ιατροφαρμακευτική περίθαλψη
• Ελλιπής πρόσβαση σε βασικά είδη ατομικής υγιεινής
• Καταγγελίες για κακομεταχείριση που έχουν χαρακτηριστεί ως αξιόπιστες από την Επιτροπή του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων και της Απάνθρωπης ή Εξευτελιστικής Μεταχείρισης ή Τιμωρίας

Αποδίδουμε μεγάλη βαρύτητα σε όλα τα ανωτέρω προβλήματα και σας καλούμε να κινηθείτε προς την κατεύθυνση της επίλυσής τους. Ως ένα πρώτο βήμα, με την επιστολή μας αυτή θα θέλαμε να αναφερθούμε ιδιαίτερα στα προβλήματα που αφορούν τους χώρους που χρησιμοποιούνται για διοικητική κράτηση.

Σύμφωνα με τον νόμο 3907/2011, Άρθρο 30 (Άρθρο 15 Οδηγίας 2008/115/ΕΕ) παρ. 1: Σε κάθε περίπτωση, για την επιβολή ή τη συνέχιση του μέτρου της κράτησης λαμβάνεται υπόψη η διαθεσιμότητα κατάλληλων χώρων κράτησης και η δυνατότητα εξασφάλισης αξιοπρεπών συνθηκών διαβίωσης για τους κρατουμένους.

Ωστόσο, η Ελλάδα εξακολουθεί ακόμα και σήμερα να χρησιμοποιεί για διοικητική κράτηση ακατάλληλους χώρους που δεν διασφαλίζουν αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης. Τέτοιοι χώροι είναι κατ’εξοχήν τα κρατητήρια Αστυνομικών Τμημάτων και Αστυνομικών Διευθύνσεων. Οι χώροι αυτοί είναι κατάλληλοι μόνο για ολιγόωρη κράτηση, καθώς μεταξύ άλλων δεν παρέχουν δυνατότητα προαυλισμού. Παρ’όλα αυτά εκατοντάδες άνθρωποι κρατούνται σε τέτοιους χώρους για διαστήματα που κυμαίνονται από μερικές εβδομάδες έως και μήνες.

Η πρακτική αυτή έχει οδηγήσει:

• σε αλλεπάλληλες αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων με τις οποίες η Ελλάδα καταδικάστηκε για απάνθρωπη και εξευτελιστική μεταχείριση κατά παράβαση του άρθρου 3 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου

• σε διαδοχικές δυσμενείς εκθέσεις της Επιτροπής του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων και της Απάνθρωπης ή Εξευτελιστικής Μεταχείρισης ή Τιμωρίας.

Είναι χαρακτηριστικό ότι στην τελευταία έκθεσή της η Επιτροπή επαναλαμβάνει για μία ακόμα φορά την σύστασή της ότι πρέπει να ληφθούν μέτρα που θα διασφαλίσουν ότι σε όλα τα πρόσωπα που κρατούνται για περισσότερο από 24 ώρες προσφέρεται πρόσβαση σε προαυλισμό κάθε μέρα.

Σας καλούμε να δώσετε άμεσα τέλος στη χρήση ακατάλληλων χώρων διοικητικής κράτησης έτσι ώστε η Ελλάδα να συμμορφωθεί με το διεθνές/ενωσιακό/εθνικό δίκαιο, τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και τις συστάσεις της Επιτροπής του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων και της Απάνθρωπης ή Εξευτελιστικής Μεταχείρισης ή Τιμωρίας.

Μετά τιμής,

Οι υπογράφοντες φορείς

Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες
Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι
Ελληνικό Φόρουμ Μεταναστών
Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων
Κοινότητα Αφγανών Μεταναστών και Προσφύγων στην Ελλάδα
Κόσμος Χωρίς Πολέμους και Βία
Solidarity Now
Refugee Legal Support Athens
European Council for Refugees and Exiles (ECRE)
International Detention Coalition
Platform for International Cooperation on Undocumented Migrants (PICUM)
Equal Rights Beyond Borders
Refugee Rights Europe
Border Criminologies-Oxford University


10/05/2019: Άρθρο “Lifo” με δήλωση Παναγιώτη Δημητρά- “Αποκλειστική συγκλονιστική μαρτυρία από το τελευταίο push-back στον Έβρο”


Αποκλειστική συγκλονιστική μαρτυρία από το τελευταίο push-back στον Έβρο

Το χρονικό μιας βίαιης επαναπροώθησης

10.5.2019 | 18:00
Θα πρέπει να αξιοποιηθούν οι μαρτυρίες τους, ώστε να αποκαλυφθεί ποιο είναι αυτό το δίκτυο παρακρατικών που δρα στα ελληνικά σύνορα "κάτω από τη μύτη", ελπίζουμε όχι με την ανοχή, των επίσημων αρχών.
Θα πρέπει να αξιοποιηθούν οι μαρτυρίες τους, ώστε να αποκαλυφθεί ποιο είναι αυτό το δίκτυο παρακρατικών που δρα στα ελληνικά σύνορα “κάτω από τη μύτη”, ελπίζουμε όχι με την ανοχή, των επίσημων αρχών.
Τις τελευταίες ημέρες, το συνεχιζόμενο και υπαρκτό δράμα των push- backs (βίαιες επαναπροωθήσεις στα σύνορα με την Τουρκία) έχει φουντώσει ξανά στο αχανές και σκοτεινό τοπίο του ποταμού Έβρου, εκεί όπου, όπως σταθερά καταγγέλλουν το τελευταίο διάστημα ανθρωπιστικές οργανώσεις, ΜΚΟ και αιτούντες άσυλο, πραγματοποιούνται παράνομες επαναπροωθήσεις από τις ελληνικές αρχές, με την υποψία μάλιστα της συμμετοχής παραστρατιωτικών στοιχείων.
Το τελευταίο σοβαρό περιστατικό συνέβη το βράδυ της Μεγάλης Παρασκευής, όταν μια ομάδα 11 Τούρκων προσφύγων, μεταξύ των οποίων και μια έγκυος γυναίκα, κατάφεραν να περάσουν τον Έβρο, για να επαναπροωθηθούν λίγες ώρες αργότερα, σύμφωνα με τις καταγγελίες τους, από Έλληνες αστυνομικούς, στρατιωτικούς και έναν κουκουλοφόρο.
Σύμφωνα με αυτές τις καταγγελίες και την αποκλειστική μαρτυρία των ανθρώπων που υπέστησαν το push-back, τόσο η έγκυος όσο και τα υπόλοιπα μέλη χτυπήθηκαν με ρόπαλα από Έλληνες αστυνομικούς και στρατιωτικούς και επαναπροωθήθηκαν βίαια σε τουρκικό έδαφος.
Το περιστατικό συνέβη στις 21:00 κοντά στο Σουφλί Έβρου. Τα ξημερώματα του Μ. Σαββάτου η ομάδα κατάφερε να διασχίσει ξανά τον ποταμό και να έρθει σε ελληνικό έδαφος.

Το ιστορικό μιας βίαιης επαναπροώθησης

Το Μεγάλο Σάββατο, 26 Απριλίου, ξεκινήσαμε, μέσω WhatsΑpp, να συνομιλούμε με ένα από τα μέλη της ομάδας που είχαν επαναπροωθηθεί και είχαν ξανάρθει στην Ελλάδα. Βασικός συνομιλητής μας ο 33 άχρονος A., Τούρκος πρώην διπλωμάτης που εκδιώχθηκε από τη θέση του στη χώρα του, επειδή είναι γκιουλενιστής. Κατά τη διάρκεια της δραματικής συνομιλίας μας, 11 άτομα, μαζί με αυτόν, κρύβονταν φοβισμένα στις όχθες του ποταμού Έβρου. Ο ίδιος μάς είπε χαρακτηριστικά, έχοντας δίπλα του την έγκυο γυναίκα του:
«Το όνομά μου είναι A. Είμαστε γκιουλενιστές, φοβόμαστε πολύ. Περιμένουμε Έλληνες δικηγόρους, οι οποίοι έχουν ειδοποιήσει το κοντινότερο αστυνομικό τμήμα για να μας καταγράψουν. Κρυβόμασταν όλο το βράδυ, κοντά 13 ώρες, πίσω από θάμνους, στην τουρκική πλευρά. Τώρα βρισκόμαστε σε αυτό το σημείο» κατέληξε και μας έστειλε μια φωτογραφία με την τοποθεσία τους στον χάρτη.
Την ίδια ώρα που εμείς μιλούσαμε με τον A., διάφορα μέλη της ομάδας καλούσαν δημοσιογράφους, Έλληνες, Τούρκους αλλά και Ευρωπαίους, και παράλληλα δικηγόρους, για να πετύχουν το αυτονόητο-νόμιμο, δηλαδή την κατάγραφή τους.
Όντως, ευτυχώς για τους ίδιους, μερικές ώρες αργότερα, ο A. και όλοι όσοι ήταν μαζί του οδηγήθηκαν στο αστυνομικό τμήμα Σουφλίου. Η LiFO έχει στη διάθεσή της όλα τα νομιμοποιητικά έγγραφα της ελληνικής πολιτείας από τη σύλληψη και την καταγραφή τους στο εν λόγω τμήμα, από το οποίο αφέθηκαν ελεύθεροι 3 ημέρες μετά. Αμέσως μετά την απελεύθερώσή τους, τηλεφώνησαν και ζήτησαν να αναλάβουν την υπόθεσή τους οι δικηγόροι Θοδωρής και Αντώνης Καραγιάννης, για τους οποίους έμαθαν ότι είναι έμπειροι σε θέματα ποινικού-προσφυγικού δικαίου.
Σύμφωνα με τις μαρτυρίες που δόθηκαν στο γραφείο τους στη Θεσσαλονίκη, οι 4 εκ των 11 (ανάμεσά τους και ένας ανήλικος) περιγράφουν λεπτομερώς τη διαδικασία της επαναπροώθησης. Πρόκειται για τους: Yasin O., Mikail E. (τα πλήρη στοιχεία τους είναι στη διάθεση της εφημερίδας).
«Διασχίσαμε το ποτάμι στις 26 Απριλίου, γύρω στις 16:00. Ήμασταν 11 άτομα, 8 ενήλικες και 3 μικρά παιδιά κάτω των 9 ετών. Ανάμεσα στους ενήλικες ήταν και μια έγκυος γυναίκα (8 μηνών) και μια ηλικιωμένη με κινητικό πρόβλημα που κινείται με πατερίτσες, μαζί με τα δύο της παιδιά.
Όταν μας επιτέθηκαν, οι 4 εξ αυτών φορούσαν αστυνομική στολή (ανάμεσά τους υπήρχε και μία γυναίκα) και οι άλλοι 4 φορούσαν στολές παραλλαγής . Ένας από αυτούς, μάλιστα, φορούσε και μάσκα που κάλυπτε ολόκληρο το πρόσωπο. Εμείς φύγαμε από την Τουρκία λόγω του καθεστώτος του Ερντογάν. Είμαστε αντιφρονούντες και αντιμετωπίζουμε διώξεις.
Στις 26 Απριλίου, λοιπόν, περάσαμε το ποτάμι, γύρω στις 16:00. Πήγαμε κατευθείαν στο κοντινότερο χωριό, που το λένε Λαγυνά – ήμασταν πολύ διψασμένοι. Μετά την είσοδό μας στο χωριό, ένα αυτοκίνητο της αστυνομίας με δύο αστυνομικούς –η μία ήταν γυναίκα– σταμάτησε. Γρήγορα μας πήγαν σε άλλο μέρος –μας μετακίνησαν–, όπου δεν υπήρχε κανείς.
Ο άντρας αστυνομικός άρχισε να μας συμπεριφέρεται πολύ άσχημα. Η γυναίκα αστυνομικός ζητησε τις ταυτότητές μας και τις κράτησε. Επίσης, μας πήραν όλες τις ψηφιακές συσκευές και τις έβαλαν σε μια πλαστική σακούλα. Τούρκος φοιτητής που προσπαθούσε να περάσει στην Ελλάδα πνίγηκε στον Έβρο 10.4.2019 Τούρκος φοιτητής που προσπαθούσε να περάσει στην Ελλάδα πνίγηκε στον Έβρο
Λίγη ώρα μετά ένα κλειστό mini bus μάρκας Peugeot έφτασε κοντά μας. Μας έβαλαν μέσα – ήταν γεμάτο σκουπίδια. Έπειτα από μερικά λεπτά φτάσαμε στις όχθες του ποταμού Έβρου. Όταν άνοιξαν οι πόρτες του mini bus ήρθαμε αντιμέτωποι με στρατιώτες και αστυνομικούς . Ήταν πολύ τρομαχτικό. Αρχίσαμε να τους λέμε ότι θέλουμε απλώς να συμπληρώσουμε την αίτηση για άσυλο και ότι είμαστε θύματα του καθεστώτος Ερντογάν. Ένας στρατιωτικός που μιλούσε τουρκικά μάς απάντησε στη γλώσσα μας: “Θα απορρίψουμε κάθε σας αίτημα και θα σας στείλουμε πίσω όλους”. Τότε άρχισαν να μας σπρώχνουν μέσα σε μια βάρκα στο ποτάμι. Τους είπαμε: “Αν μας στείλετε πίσω, θα αντιμετωπίσουμε πολύ βαριά τιμωρία και βασανιστήρια και παράνομο εγκλεισμό στη φυλακή”. Σε αυτό το σημείο άρχισαν να μας χτυπούν με ξύλινα ρόπαλα.
Ένα από τα ρόπαλα έσπασε πάνω μας, καθώς μας χτυπούσαν. Τα ίδια ρόπαλα είδαμε μερικές ώρες αργότερα στο αστυνομικό τμήμα στο Σουφλί, όταν έγινε η κράτησή μας. Την ώρα που μας χτυπούσαν έσερναν και την ηλικιωμένη γυναίκα, μας κλοτσούσαν και μας έσπρωχναν προς το ποτάμι. Το γόνατο ενός από την ομάδα έπαθε αναστροφή –ακόμα δεν μπορεί να περπατήσει καλά–, ενώ έσερναν βίαια και την έγκυο, παρά τις εκκλήσεις μας να μην της συμπεριφέρονται έτσι.
Τα παιδιά έκλαιγαν και ρωτούσαν: “Θα μας σκοτώσουν;”. Μετά από όλες αυτές τις βιαιότητες μας έβαλαν στη βάρκα και μας έσπρωξαν μέσα στο ποτάμι. Όλα τα κινητά μας τηλέφωνα πετάχτηκαν στο νερό από έναν μασκοφορεμένο στρατιώτη. Αφού μας έσπρωξαν, έφυγαν. Το πρώτο που κάναμε ήταν να ψάξουμε τα κινητά μας, για να δούμε αν έχουν καθόλου σύνδεση. Τα βρήκαμε, και ευτυχώς για εμάς ένα δούλευε ακόμα. Ήταν πολύ σκοτεινά όταν ξαναβγήκαμε στην τουρκική όχθη. Έκανε κρύο, οι περισσότεροι ήμασταν μούσκεμα και χωρίς φαγητό.
Είχαμε μόνο ένα μπουκάλι με γάλα, 200 ml, και όλοι μας, και οι 11, το μοιραστήκαμε. Επειδή δεν ήταν αρκετό, αναγκαστήκαμε να πιούμε από το βρόμικο νερό του ποταμού. Όλη τη νύχτα τα παιδιά κρύωναν και όλοι μαζί φοβόμασταν ότι η αστυνομία θα επέστρεφε. Το πιο μεγάλο μας άγχος ήταν αν θα μας έβρισκαν οι τουρκικές στρατιωτικές δυνάμεις.
Το πρωί διασχίσαμε ξανά το ποτάμι και περιμέναμε πολλές πολλές ώρες στην ελληνική πλευρά του ποταμού. Ένας φίλος μας από την ομάδα κάλεσε έναν Τούρκο δημοσιογράφο κι άρχισε να διαδίδεται η κατάστασή μας. Μετά από αυτό, δύο αυτοκίνητα της αστυνομίας ήρθαν και μας μετέφεραν στο αστυνομικό τμήμα Σουφλίου, όπου και έγινε η κράτησή μας.
Αυτοί οι νέοι αστυνομικοί στο Σουφλί ήταν ευγενικοί μαζί μας. Τη δεύτερη ημέρα που βρισκόμασταν στο κελί μάς επισκέφτηκε ένας συνήγορος, αλλά μερικοί υπεύθυνοι μας συμβούλεψαν να μη μιλήσουμε μαζί του. Επειδή φοβόμασταν μη μας ξαναπροώθησουν πίσω, κάναμε ό,τι μας είπαν και δεν του μιλήσαμε. Την τελευταία ημέρα της κράτησης στο κελί ήρθε κι ένα μέλος των Ηνωμένων Εθνών και μας μίλησε.
Του είπαμε να μας περιμένει έξω για να τα πούμε. Εν τω μεταξύ, εκεί, στο αστυνομικό τμήμα Σουφλίου, είδαμε τον στρατιωτικό που μιλούσε τουρκικά και μας είχε απειλήσει και χτυπήσει στο ποτάμι. Τον υποδείξαμε στον άνθρωπο των Ηνωμένων Εθνών, με τον οποίο μιλήσαμε αμέσως μετά την απελεύθερωσή μας.
Επιπρόσθετα, στο αστυνομικό τμήμα στο Σουφλί είδαμε πολλά ξύλινα ρόπαλα και στρατιωτικές στολές παραλλαγής σε ένα δωμάτιο. Ήταν σαν αυτά που η στρατιωτική ομάδα είχε χρησιμοποιήσει εναντίον μας, όταν μας έσπρωχναν στο ποτάμι.
Ακόμα και τόσες ημέρες μετά παραμένουμε αγχωμένοι με το θέμα της ασφάλειάς μας και τα παιδιά έχουν καθημερινά εφιάλτες.
Από τη στιγμή που δεν έχουμε άσυλο, δεν μπορούμε να πάμε στο νοσοκομείο και να ζητήσουμε ιατρική αναφορά για τις βιαιοπραγίες. Οι φωτογραφίες με τα σημάδια μας, είναι τραβηγμένες 6 μέρες μετά το περιστατικό».

Τι λένε στo οι δικηγόροι 4 εκ των Τούρκων, Αντώνης και Θοδωρής Καραγιάννης

«Όσα οι εντολείς μας με πολύ φόβο μας εκμυστηρεύτηκαν, και αφού τους εξηγήσαμε ότι στην Ελλάδα ο Τύπος και η Δικαιοσύνη είναι τελείως ανεξάρτητα, αποτελούν μια ακόμα σαφή ένδειξη ότι οι παράνομες επαναπροωθήσεις-“pushbacks” αποτελούν τακτική κάποιων προσώπων που χαρακτηρίζει δυσμενώς τη χώρα μας διεθνώς. Τακτική που αν, όπως αναφέρουν οι μαρτυρίες, τελείται από Έλληνες αστυνομικούς ή με την ανοχή (παράλειψη δράσης) αυτών αποκτά ακόμα χειρότερη μορφή.
Οι παράνομες επαναπροωθήσεις όμως δεν αποτελούν μόνο σαφή και απροκάλυπτη παραβίαση του διεθνούς δικαίου και των διεθνών συμβάσεων που η χώρα μας έχει υπογράψει.
Όπως αντιλαμβάνεται κάποιος από την απλή ανάγνωση των περιγραφόμενων περιστατικών, στις συγκεκριμένες ενέργειες ενυπάρχει συρροή ποινικών αδικημάτων κακουργηματικής και πλημμεληματικής μορφής, που τελούνται μάλιστα από δημοσίους υπαλλήλους κατά την άσκηση των καθηκόντων τους. Υπάλληλοι, δηλαδή, οι οποίοι έχουν σαφές, συνταγματικά και νομικά, κατοχυρωμένο δικαίωμα να αρνηθούν την τέλεση αυτών, ακόμα κι αν αποτελούσαν διαταγή ανωτέρου.
Ανεξάρτητα από την πολιτική άποψη που έχει κάθε Έλληνας πολίτης για την προσφυγική κρίση, σίγουρα δεν τιμάει κανέναν η καθολική και βίαιη παραβίαση των διεθνών συμβάσεων και η τέλεση ποινικών αδικημάτων στα όρια της ελληνικής επικράτειας. Η παραβίαση των νόμιμων διαδικασιών καταγραφής και της νόμιμης επαναπροώθησης, όπως προβλέπεται από τις κείμενες διατάξεις, παραβιάζει κάθε έννοια ευρωπαϊκού κράτους δικαίου και νομιμότητας και δημιουργεί επιτέλους την ανάγκη παρέμβασης των αρμόδιων εισαγγελικών αρχών προς διερεύνηση των επαναλαμβανόμενων καταγγελιών από πλήθος ιδιωτών – φορέων – διεθνών οργανισμών – δημοσιογράφων».

Η «ρουτίνα» των επαναπροωθήσεων

Δυστυχώς, δεν είναι η πρώτη φορά που τέτοιες καταγγελίες βλέπουν το φως της δημοσιότητας. Τουλάχιστον τον τελευταίο ένα χρόνο φαίνεται ότι οι παράνομες επαναπροωθήσεις έχουν μετατραπεί σε μια κατάσταση πολύ συνηθισμένη στον Έβρο, ενώ ειδικά τα διεθνή μέσα ενημέρωσης και οι ανθρωπιστικές οργανώσεις φέρνουν συνεχώς το θέμα στο προσκήνιο.
Λίγες μόλις ημέρες μετά την επαναπροώθηση που συνέβη τη Μ. Παρασκευή, μια ομπρέλα 10 οργανώσεων και ΜΚΟ, που ασχολούνται ενεργά με το ζήτημα κι έχουν δημιουργήσει την «Καμπάνια για το Άσυλο», εξέδωσε μια κοινή ανακοίνωση στην οποία έθιγε την καθυστέρηση των αρχών στην ανάγκη της κατεπείγουσας διερεύνησης των συνεχιζόμενων καταγγελιών για τις άτυπες επιχειρήσεις επαναπροώθησης προσφύγων στον Έβρο, εντείνοντας, όπως σημείωνε, την πεποίθηση ότι τα σύνορα στον Έβρο αποτελούν ένα πεδίο εκτός δικαίου και εκτός νόμου, έναν τόπο μαρτυρίου για τους πρόσφυγες. Μόλις τρεις αξιωματικοί της ΕΚΑΜ φρουρούν τους οκτώ Τούρκους που ζητά ο Ερντογάν από την Ελλάδα 21.4.2019 Μόλις τρεις αξιωματικοί της ΕΚΑΜ φρουρούν τους οκτώ Τούρκους που ζητά ο Ερντογάν από την Ελλάδα
Όπως ανέφεραν χαρακτηριστικά στην επιστολή τους οι οργανώσεις ΑΡΣΙΣ, Δίκτυο Κοινωνικής Υποστήριξης Προσφύγων και Μεταναστών, ΕΠΣΕ, Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων, Κίνηση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα – Αλληλεγγύη στους Πρόσφυγες Σάμος, Κόσμος χωρίς Πολέμους και Βία, ΛΑΘΡΑ, PRAKSIS, Πρωτοβουλία για τα Δικαιώματα των Κρατουμένων και Υποστήριξη Προσφύγων στο Αιγαίο, οι υπουργοί Προστασίας του Πολίτη, Όλγα Γεροβασίλη, Μεταναστευτικής Πολιτικής, Δημήτρης Βίτσας, και Δικαιοσύνης, Μιχάλης Καλογήρου, είναι «υπόλογοι» για κάθε καθυστέρηση στη διερεύνηση αυτών των καταγγελιών. Οι οργανώσεις έκαναν ακόμα λόγο για επιδεικτική βαρβαρότητα ένστολων ή μη στην περιοχή και παράνομες ενέργειες, οι οποίες αποτελούν αντικείμενο συγκεκριμένων οδηγιών και εντολών. Τέλος, σημείωσαν ότι πρόκειται για οργανωμένο σχέδιο το οποίο περιλαμβάνει τη συγκάλυψη και νομιμοποίηση των εγκληματικών μεθόδων που χρησιμοποιούνται.
Θέση στο παραπάνω ζήτημα και με αφορμή αυτές τις νέες καταγγελίες πήρε και το ΚΙΝ.ΑΛ. με ανακοίνωση που εξέδωσε ο Τομέας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και Μεταναστευτικής Πολιτικής του.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση: «Για μια ακόμη φορά βλέπουν το φως τη δημοσιότητας καταγγελίες για παράνομες επαναπροωθήσεις Τούρκων πολιτών που φτάνουν στη χώρα μας για να ζητήσουν άσυλο. Αυτήν τη φορά, 11 από αυτούς κατάφεραν να διαφύγουν τη σύλληψη από τις τουρκικές αρχές και να γυρίσουν στην Ελλάδα. Θεωρούμε αυτονόητο ότι η ελληνική πολιτεία θα τους προσφέρει τη δυνατότητα να αιτηθούν άσυλο, όπως είναι υποχρεωμένη από την εθνική και ενωσιακή νομοθεσία. Παράλληλα, όμως, θα πρέπει να αξιοποιηθούν οι μαρτυρίες τους, ώστε να αποκαλυφθεί ποιο είναι αυτό το δίκτυο παρακρατικών που δρα στα ελληνικά σύνορα “κάτω από τη μύτη”, ελπίζουμε όχι με την ανοχή, των επίσημων αρχών».
Παναγιώτης Δημητράς
To ζήτησε την άποψη του εκπροσώπου του Ελληνικού Παρατηρητηρίου των Συμφωνιών του Ελσίνκι, Παναγιώτη Δημητρά, η οποία είναι η εξής: «Την τελευταία τριετία έχει καταγραφεί από δεκάδες ΜΚΟ αλλά και από διεθνείς διακρατικούς οργανισμούς του ΟΗΕ και του Συμβουλίου της Ευρώπης πρωτοφανής για τα μεταπολιτευτικά χρονικά συστηματική χρήση βίας και παράνομες επαναπροωθήσεις στην περιοχή του Έβρου από αστυνομικούς σε συνεργασία με αγνώστου ταυτότητας/ιδιότητας κουκουλοφόρους. Ως Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ) έχουμε καταγράψει από εκθέσεις άλλων ΜΚΟ αλλά και απευθείας αναφορές πάνω από 500 περιπτώσεις ( που έχουμε υποβάλει σε ΟΗΕ και Συμβούλιο της Ευρώπης.
Όλα αυτά γίνονται σε μια δήθεν “εθνικά ευαίσθητη” συνοριακή και μειονοτική περιοχή: η “ευαισθησία” αυτή επιτρέπει να λειτουργούν εκεί, διαχρονικά, αδιάκοπα, από δεκαετίες μηχανισμοί του βαθέος κράτους (μυστικές υπηρεσίες και υπηρεσίες του υπουργείου Εξωτερικών που κανονικά έχουν αρμοδιότητα μόνο για τα εκτός Ελλάδας). Οι μηχανισμοί αυτοί συνεργάζονται με παρακρατικούς, οι οποίοι συμβάλλουν στο “βρόμικο” έργο του βαθέος κράτους, όπως συνέβαινε πριν από τη Μεταπολίτευση σε όλη τη χώρα. Όλα αυτά γίνονται με την καθοδήγηση της κεντρικής κυβέρνησης σε επίπεδο πρωθυπουργού και υπουργού Προστασίας του Πολίτη, ενώ το αρμόδιο, υποτίθεται, υπουργείο Μεταναστευτικής Πολιτικής είναι στην πράξη αποκλεισμένο από την περιοχή του Έβρου, σε αντίθεση με την παρουσία του στα νησιά για παράδειγμα».
Όπως συνέχισε να μας εξηγεί ο κ. Δημητράς, για ανάλογους λόγους είναι αποκλεισμένες από την περιοχή και οι ανθρωπιστικές ΜΚΟ, σε αντίθεση με την ισχυρή παρουσία τους στα νησιά, ενώ, όπως τόνισε ο ίδιος, ο Συνήγορος του Πολίτη ερευνά τις σχετικές καταγγελίες μέσω της αστυνομίας και ευθυγραμμίζεται άκριτα με τις απόψεις της τελευταίας.
Ο ίδιος κατέληξε:
«Οι εισαγγελικές αρχές, που μόλις διαβάσουν για κακομεταχείριση στην υπόλοιπη Ελλάδα διατάσσουν προκαταρκτικές εξετάσεις, παραμένουν παγερά αδιάφορες όταν διαβάζουν για το όργιο βίας και παρανομίας στον Έβρο. Όλα αυτά το ΕΠΣΕ θα τα ξαναθέσει στην Επιτροπή του ΟΗΕ κατά των Βασανιστηρίων που θα εξετάσει τον Ιούλιο-Αύγουστο 2019 τη (μη) συμμόρφωση της Ελλάδας με τη Σύμβαση κατά των Βασανιστηρίων και στην Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης που έχει θέσει προθεσμία στην Ελλάδα την 1 Σεπτεμβρίου 2019 για να υποβάλει αναλυτική έκθεση για τη (μη) συμμόρφωσή της με τις 13 καταδικαστικές αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου για αστυνομική βία (οι εννέα μετά από προσφυγές του ΕΠΣΕ)».

H θέση των ίδιων αστυνομικών και η κινητοποίηση της κ. Γεροβασίλη με επίσκεψη στον Έβρο

Δέκα μόλις ημέρες μετά τις καταγγελίες για νέα επιχείρηση επαναπροώθησης στον Έβρο και εν μέσω μιας δημόσιας συζήτησης που «βράζει» γύρω από το θέμα, την περασμένη Κυριακή 5 Μαΐου η υπουργός Προστασίας του Πολίτη, Όλγα Γεροβασίλη, με απάντησή της σε επιστολή του επικεφαλής της Ύπατης Αρμοστείας στην Ελλάδα, Φιλίπ Λεκλέρ (ο οποίος ανέφερε μαρτυρίες μεταναστών για πρακτικές προσώπων που φέρονται να ανήκουν σε Σώματα Ασφαλείας στην περιοχή του Έβρου), υποστήριξε πως: «Οι καταγγελλόμενες συμπεριφορές και πρακτικές ουδόλως υφίστανται ως επιχειρησιακή δραστηριότητα και πρακτική του προσωπικού των Υπηρεσιών Συνοριακής Φύλαξης, το οποίο κυρίως εμπλέκεται σε δράσεις για την αντιμετώπιση του φαινομένου της παράνομης μετανάστευσης στα ελληνοτουρκικά σύνορα. Από τη διερεύνηση των μέχρι σήμερα καταγγελλομένων περιστατικών και από τις εσωτερικές έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες προκύπτει το συμπέρασμα ότι αυτά δεν δύνανται να επιβεβαιωθούν» και συμπλήρωσε: «Το πρώτο τετράμηνο του 2019, στην περιοχή δικαιοδοσίας των Δ.Α. Ορεστιάδας και Αλεξανδρούπολης, έχουν πραγματοποιηθεί 3.130 συλλήψεις υπηκόων τρίτων χωρών, γεγονός που έρχεται σε αντίθεση με τις καταγγελίες περί επαναπροωθήσεων. Επιπλέον, κατά το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα που αναφέρεται στις καταγγελίες (25-29.04.2019), πραγματοποιήθηκαν στη συγκεκριμένη περιοχή 101 συλλήψεις υπηκόων τρίτων χωρών».
Παρ’ όλα αυτά, η ΕλΕΔΑ (Ελληνική Ένωση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και του Πολίτη) έχει διαφορετική άποψη όσον αφορά το αν και κατά πόσο διερευνώνται τελικά οι καταγγελίες. Όπως δήλωσε η δικηγόρος Κλειώ Παπαντολέων, πρώην προέδρος της ΕλΕΔΑ –και ανάμεσα σε άλλα συνήγορος πολιτικής αγωγής στη δίκη εναντίον του μητροπολίτη Καλαβρύτων και Αιγιαλείας, Αμβρόσιο–, «οι επαναπροωθήσεις, οι οποίες δεν είναι καινούργιο φαινόμενο, συμβαίνουν πάντα παράλληλα με τις νόμιμες συλλήψεις. Η πραγματικότητα των συλλήψεων δεν αναιρεί την πραγματικότητα των επαναπροωθήσεων. Το ζήτημα όμως είναι αν πρόκειται για θεσπισμένη παρανομία, δηλαδή πρακτικές που είναι γνωστές και γίνονται ατύπως ανεκτές, ή αν υπάρχει τμήμα του κρατικού μηχανισμού που δρα αυτόνομα, και βέβαια παράνομα. Αυτά απαιτούν διερεύνηση, όχι μόνο διοικητική αλλά και δικαστική. Η ΕλΕΔΑ έχει υποβάλει σχετική αναφορά εδώ και χρόνια στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου, χωρίς κανένα απολύτως αποτέλεσμα, παρά το γεγονός ότι είχαμε δώσει στοιχεία προσώπων που μέσω της δικαστικής συνδρομής θα μπορούσαν να εξεταστούν από ελληνικές δικαστικές αρχές. Ομοίως τότε επελήφθη αυτεπαγγέλτως και ο Συνήγορος του Πολίτη, χωρίς, εξ όσων γνωρίζω, να υπάρχει κάποιο πόρισμα μέχρι στιγμής».
Πίσω στον πολιτικό αναβρασμό που έχει προκαλέσει το ζήτημα των πρόσφατων push-backs, μία ημέρα μετά την επιστολή της στον Λεκλέρ, την Δευτέρα 6 Μαΐου η υπουργός Προστασίας του Πολίτη αναχώρησε για τον Έβρο, πραγματοποιώντας, ανάμεσα στα άλλα, επίσκεψη στο Τμήμα Συνοριακής Φύλαξης Φερών.
Στη σύσκεψη που ακολούθησε, παρουσία του γενικού επιθεωρητή Αστυνομίας Βορείου Ελλάδας, αντιστράτηγου Ανδρέα Αποστολόπουλου, του διευθυντή της Διεύθυνσης Αστυνομίας Ορεστιάδας, ταξίαρχου Πασχάλη Συριτούδη κ.ά., παρουσιάστηκε ο επιχειρησιακός σχεδιασμός για την ευρύτερη περιοχή του Έβρου σε σχέση με τα σύνορα της χώρας και κατ’ επέκταση της Ε.Ε. Η υπουργός επισήμανε τον σοβαρό ρόλο της ΕΛ.ΑΣ., η οποία, όπως είπε, ανταποκρίνεται με επαγγελματισμό και ευαισθησία στο σύνθετο έργο της.
Το ενδιαφέρον νέο στοιχείο που προέκυψε από αυτήν τη συνάντηση είναι πώς μετά την τοποθέτηση του αρχηγού της Ελληνικής Αστυνομίας, αντιστράτηγου Αριστείδη Ανδρικόπουλου, τέθηκε προς συζήτηση και επεξεργασία, υπό μορφή διαβούλευσης, η πρόταση για ίδρυση Διεύθυνσης Συνοριακής Φύλαξης Έβρου.
Σύμφωνα με ανακοίνωση της Ελληνικής Αστυνομίας, η πρόταση έτυχε καθολικής αποδοχής από τους παρευρισκόμενους στη σύσκεψη, καθώς, ως κοινή διαπίστωση, προκρίθηκε ότι η πρωτοβουλία αυτή θα βοηθήσει σημαντικά στην κατεύθυνση της πληρέστερης διαχείρισης του μεταναστευτικού-προσφυγικού ζητήματος. Για τον κ. Ηλία Ακίδη, πάντως, πρόεδρο της Ένωσης Αστυνομικών Ορεστιάδας, το ζήτημα είναι πιο περίπλοκο και δεν αντιμετωπίζεται με τη σύσταση μιας νέας διεύθυνσης.
Καταρχάς, όπως κατηγορηματικά δήλωσε ο ίδιος στη LiFO, κινούμενος στο ίδιο μήκος με την κ. Γεροβασίλη, οι όροι «επαναπροώθηση» και «push-back» δεν υφίστανται γιατί κάτι τέτοιο, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν ασκείται ποτέ από τους Έλληνες αστυνομικούς στα σύνορα. O ίδιος αρνείται τις καταγγελίες που γίνονται και άφησε αιχμές για τον ρόλο και τα κίνητρα των ΜΚΟ που δραστηριοποιούνται στο θέμα.
Όπως μας είπε χαρακτηριστικά: «Κάνουμε αποτροπές, δεν κάνουμε επαναπροώθησεις. Όταν κάνουμε επιχειρήσεις αποτροπών, δεν τις κάνουμε σε ανθρώπους που έχουν περάσει τα σύνορά μας. Push-backs δεν συμβαίνουν. Για όσους διασχίσουν τον ποταμό και καταφέρουμε να τους βρούμε ακολουθείται η νόμιμη διαδικασία ταυτοποίησης και καταγραφής. Έχετε, όμως, υπ’ όψιν σας πως το 90% όσων περνούν τον ποταμό πετούν τα ταξιδιωτικά τους έγγραφα στο νερό για να αποκρύψουν την πραγματική τους ταυτότητα και να ζητήσουν άσυλο. Για παράδειγμα, στην πραγματικότητα είναι από το Μαρόκο ή την Αλγερία και δηλώνουν χώρα προέλευσης τη Συρία».
Σύμφωνα με τον ίδιο, πάντως, οι Τούρκοι που περνούν το τελευταίο διάστημα τα σύνορα μέσω Έβρου, ζητώντας στη συνέχεια άσυλο, αυξάνονται διαρκώς. Όπως μας περιέγραψε, τα 200 χλμ. του ποταμού είναι πολύ δύσκολα διαχειρίσιμα, δεν ελέγχονται εύκολα, και δεν παρέλειψε να τονίσει πόσο προβληματική για τις επιχειρήσεις της αστυνομίας είναι η έλλειψη καμερών παρακολούθησης κατά μήκος του ποταμού, τις οποίες έχει υποσχεθεί το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη εδώ και 5 χρόνια, αλλά οι διαγωνισμοί για τη διάθεσή τους σκοντάφτουν διαρκώς σε γραφειοκρατικά ζητήματα και δεν τελεσιδικούν ποτέ.
Εκτός από τις κάμερες όμως, σύμφωνα με τον κ. Ακίδη λείπουν και τα ειδικά οχήματα, εξοπλισμένα με κάμερες γι’ αυτού του είδους την παρακολούθηση, αναφέροντας μάλιστα πως η Βουλγαρία, που αντιμετωπίζει το ίδιο ζήτημα, διαθέτει τουλάχιστον 5 τέτοια οχήματα. Την ίδια στιγμή εξέφρασε και την ανησυχία πως καθώς από αυτή την περίοδο κι έπειτα θα ξεκινήσει να πέφτει η στάθμη του Έβρου, θα αυξηθούν σταθερά και οι ροές όσων θα αποπειραθούν να εισέλθουν παράνομα στη χώρα μας, ενώ τόνισε πώς το τελευταίο διάστημα σε πολλά χωριά στη γύρω περιοχή σημειώνονται κλοπές αυτοκινήτων αλλά και μέσα σε σπίτια απ’ όσους περνούν παράνομα τα ελληνικά σύνορα, κάνοντας την κατάσταση εκρηκτική.
«Πάντως, αυτό που σταθερά καταγγέλλουμε οι Έλληνες αστυνομικοί είναι ότι είμαστε πολύ λίγοι για να αντιμετωπίσουμε το φαινόμενο. Βάσει των μνημονιακών υποχρεώσεών μας, αφαιρέθηκαν από το σώμα 6.700 οργανικές θέσεις, τη στιγμή που το μεταναστευτικό είναι ένα μείζον ζήτημα για τη χώρα μας» είπε, για να καταλήξει πως γίνονται πια κινήσεις στήριξης από το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, αλλά χρειάζεται πολύ μεγαλύτερη στήριξη.
* Στοιχεία, φωτογραφίες και έγγραφα του ρεπορτάζ είναι στο αρχείο της Lifo, διαθέσιμα για τις Αρχές.

02/05/2019: Campaign for the access to asylum: Push backs at Evros borders: a disregard for human life and legality

αρχείο λήψης

Campaign for the access to asylum

Athens, May 2, 2019


Press release in Greek

Push backs at Evros borders: a disregard for human life and legality  

Athens, May 2, 2019

The borders of Greece at Evros tend to become an area outside the law, a place of suffering for refugees who desperately try to reach Europe. This is a situation that stigmatize our country and those actors who are responsible for the border management.

While watching the increasing death toll at the borders, refugee allegations for barbaric practices of push backs continue and are a source of disgust. Through these allegations, we realize that violence and systematic violations cannot be considered as personal choices of the perpetrators but indeed they are generalized practices developed within a deterrence plan in an effort to reinforce the messageof discouragement for future refugee flows in the area.

These allegations extensively recorded in the joint report of the Greek Council for Refugees, ARSIS and Human Rights 360, recently published1, do not allow for a reasonable doubt. The systematic way and the similarities of mistreatment refer to an organized plan, the implementation of which allows – if not encouraging – the development of unlawful behaviours. The patrols of armed men, – with or without police and military uniforms, masks or hoods -, speaking not only Greek but also another European language (often mentioned as the German one), who act with demonstrative cruelty, even in front of young children and families, the violence and abuse, the removal of personal belongings and money (clothes on a case-by-case basis and often shoes), the removal or destruction of mobile phones (apparently in order to prevent possible registering of illicit activities), the transfer to abandoned warehouses used as informal detention places, without food or water and finally the use of inflatable boats for the push backs to Turkey, reflect specific orders or other instructions pursuant an objective that ultimately has already been decided. This objective is designed in a way to conceal and to legalize all illicit activities linked to the push backs practices.

The Campaign for the Access to Asylum once again condemns the push backs practices which have been expanded and become more cruel and more systematic after the EU-Turkey Joint Statement of 18 March 2016. The Campaign highlights that not only they constitute a serious violation of the country’s international obligations but they are also elements of criminal acts (torture, robbery, exposure to life risk, etc.) which fall under the jurisdiction of the criminal justice.

Therefore, we would like to address the following questions to the authorities and ask for relevant answers:

– Which forces act at the borders to deter irregular entrances?

– Do they exist any specific orders or SOPs (standard operational procedures) for the identification, arrest and processing of irregular arrivals in the Northern borders of Greece? Who is ensuring how these orders/ procedures, if any, are implemented by the patrols?

– Is there an obligation to keep a track of the activities of the patrols operating along Evros borders?

– Does the competent authority supervise the legality of the actions of these patrols and the fulfilment of the country’s legal obligations according to the international refugee law for people in need of international protection?

The Campaign for the Access to Asylum points out that the authorities concerned (Ministry of Protection of the Citizen, Ministry of Defence and Ministry of Migration Policy) as well as the Ministry of Justice need to undertake urgent procedures to investigate these allegations of illicit push backs in the region. The competent authorities are responsible for any delay, as far as the continuing violations, the more they are beyond any control, accountability or punishment, the worse the situation gets. The lack of action for the investigation of the allegations simply confirms the widespread belief that Evros border is an area outside the law, where refugees are being thrown into death or into the hands of criminal networks for which the human life is extremely cheap. It goes the same for those who are responsible to protect it.

Signing Organizations (in alphabetic order)

ARSIS – Association for the Social Support of | arsis

  Greek Forum of Refugees

 Greek Helsinki Monitor

Initiative for the Detainees’ Rights

“LATHRA?” Committee for Solidarity to Refugees in Chios

Movement for Human Rights – Solidarity with Refugees Samos


Network of Social Support for Refugees and Migrants


Refugees Support Aegean

World without Wars and Violence

02/05/2019: Καμπάνια για την Πρόσβαση στο Άσυλο: Απαξίωση της ανθρώπινης ζωής και της νομιμότητας οι επαναπροωθήσεις στον Έβρο

αρχείο λήψης.jpeg


Απαξίωση της ανθρώπινης ζωής και της νομιμότητας οι επαναπροωθήσεις στον Έβρο

                                                                                        Αθήνα, 2 Μαΐου 2019

[ανεπίσημη μετάφραση στα αγγλικά εδώ]

Τα σύνορα της χώρας στον Έβρο τείνουν να καταστούν έναςεκτός  δικαίου και  εκτός νόμου τόπος μαρτυρίου για τους πρόσφυγες που επιχειρούν απελπισμένα να περάσουν στο ευρωπαϊκό έδαφος, στιγματίζοντας  τη χώρα μας  και τους υπευθύνους για τη διαχείρισή  τους.

Ενώ παρακολουθούμε τους αυξανόμενους πνιγμούς στα σύνορα, οι καταγγελίες προσφύγων για  βάρβαρες  πρακτικές   επαναπροώθησης συνεχίζονται. Εκτός από τον αποτροπιασμό που προκαλούν, δείχνουν επίσης ότι η άσκηση βίας και οι συστηματικές παραβιάσεις δεν αποτελούν μεμονωμένες  ατομικές  επιλογές,  αλλά γενικευμένες πρακτικές που  αναπτύσσονται στα πλαίσια ενός σχεδίου αποτροπής και προσπάθειας ενίσχυσης του«μηνύματος» αποθάρρυνσης, που «πρέπει να σταλεί»  για την ανάσχεση των προσφυγικών  ρευμάτων

Όσα εκτενώς καταγράφονται στην κοινή έκθεση του Ελληνικού Συμβούλιου για τους Πρόσφυγες, της ΑΡΣΙΣ και της  HumanRights360, που δημοσιεύτηκε  πρόσφατα[1], δεν αφήνουν αμφιβολία για την αλήθεια των καταγγελλόμενων. Ο συστηματικός τρόπος και οι ομοιότητες της κακομεταχείρισης παραπέμπουν σε ένα  οργανωμένο σχέδιο, η εφαρμογή του οποίου επιτρέπει -αν δεν προτρέπει-  παράνομες συμπεριφορές. Οι περίπολοι ενόπλων με ή χωρίς αστυνομικές και στρατιωτικές στολές, μάσκες ή κουκούλες,  που  μιλούν εκτός από  τα  ελληνικά και άλλη  ευρωπαϊκή γλώσσα (συχνά αναφερόμενη η γερμανική),  που δρουν με  επιδεικτική βαρβαρότητα ακόμα και μπροστά σε μικρά παιδιά και οικογένειες, βία και κακοποιήσεις,  αφαίρεση προσωπικών ειδών και χρημάτων, ρούχων κατά περίπτωση και συχνά υποδημάτων, αφαίρεση ή καταστροφή κινητών τηλεφώνων (για να μην καταγράφεται η παράνομη δράση),  μεταφορά σε εγκαταλειμμένες αποθήκες που χρησιμεύουν ως άτυπα κρατητήρια χωρίς τροφή και νερό και χρήση φουσκωτών για την επαναπροώθηση στην Τουρκία, παραπέμπουν σε εκτέλεση  συγκεκριμένων οδηγιών και εντολών, που εφαρμόζονται επιλεκτικά σε εφαρμογή προαποφασισμένου σχεδίου,  που  περιλαμβάνει και τη  συγκάλυψη -και  κατά συνέπεια   νομιμοποίηση-  των εγκληματικών μεθόδων που χρησιμοποιούνται  κατ’ αυτές.

Η Καμπάνια για την Πρόσβαση στο Άσυλο καταγγέλλει για ακόμα μια φορά την εφαρμογή  των πρακτικών άτυπης επαναπροώθησης που έχουν επεκταθεί και καταστεί  σκληρότερες και συστηματικότερες μετά την Κοινή Δήλωση αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων ΕΕ-Τουρκίας της 18ηςΜαρτίου 2016 και επισημαίνει ότι  δεν αποτελούν μόνο  σοβαρή παραβίαση των διεθνών υποχρεώσεων της χώρας,  αλλά  εμπίπτουν στην αρμοδιότητα   της ποινικής δικαιοσύνης  και στοιχειοθετούν κατά περίπτωση κακουργήματα (βασανισμοί, ληστείες, έκθεση σε κίνδυνο ζωής κ.α.)

Ζητάμε  να δοθούν απαντήσεις από τις αρχές: 

–        – Ποια σώματα ενεργούν στα σύνορα για την αποτροπή  παράτυπων  εισόδων.

–        –  Υπάρχει  πλαίσιο συγκεκριμένων εντολών  για την περίπτωση εντοπισμού, σύλληψης και μεταχείρισης των παράτυπα  εισερχόμενων και έλεγχος για τον τρόπο εφαρμογής του από τις περιπόλους;

–      – Υπάρχει υποχρέωση καταγραφής των περιπόλων που ενεργούν  κατά μήκος του Έβρου και  υποχρεωτική  αναφορά σχετικά με την πορεία που ακολουθούν καθώς και τις ενέργειες τους;

–        – Ελέγχεται από  την εκάστοτε προϊσταμένη αρχή η νομιμότητα των ενεργειών αυτών των περιπόλων και η τήρηση των υποχρεώσεων που επιβάλει το διεθνές δίκαιο για την προστασία των προσφύγων;

Η Καμπάνια για την Πρόσβαση στο Άσυλο  επισημαίνει  ότι  τα αρμόδια και εμπλεκόμενα Υπουργεία (Προστασίας του Πολίτη, Άμυνας  και  Μεταναστευτικής Πολιτικής) αλλά και ο Υπουργός Δικαιοσύνης  οφείλουν να προβούν με διαδικασίες κατεπείγοντος  στη  διερεύνηση των καταγγελιών και τον  έλεγχο  των εμπλεκόμενων σε επιχειρήσεις αποτροπής και είναι υπόλογοι για κάθε καθυστέρηση, καθώς οι συνεχιζόμενες παραβιάσεις,  όσο εκφεύγουν από κάθε μορφής  έλεγχο,  λογοδοσία  και τιμωρία, επιβεβαιώνουν  την  πεποίθηση ότι ο Έβρος είναι ένα εκτεταμένο πεδίο εκτός δικαίου και εκτός νόμου όπου οι πρόσφυγες είτε σπρώχνονται στο θάνατο είτε στα χέρια εγκληματικών οργανώσεων, όπου μπορεί να αναπτύσσεται ανεμπόδιστα το οργανωμένο έγκλημα και όπου η ανθρώπινη ζωή είναι εξαιρετικά φτηνή ακόμη και γι’ αυτούς που είναι υπεύθυνοι να την προστατεύουν.


 ΑΡΣΙΣ – Κοινωνική Οργάνωση Υποστήριξης Νέων

 Δίκτυο Κοινωνικής Υποστήριξης Προσφύγων & Μεταναστών

   Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι

  Ελληνικό Φόρουμ Προσφύγων

 Κίνηση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα-Αλληλεγγύη στους Πρόσφυγες Σάμος

 Κόσμος χωρίς Πολέμους και Βία 

  “ΛΑΘΡΑ;” – Επιτροπή Αλληλεγγύης στους Πρόσφυγες Χίου


Πρωτοβουλία για τα Δικαιώματα των Κρατουμένων 

Υποστήριξη Προσφύγων στο Αιγαίο (RSA)