15/02/2019: Επιστολή σε Υπουργό και Γενική Γραμματέα Υπουργείου Δικαιοσύνης για τροπολογίες υπέρ πλήρως αυτεπάγγελτης και χωρίς παράβολα δίωξης ρατσιστικών και άλλων εγκλημάτων

RACIST CRIMES WATCH - Παρατηρητηριο Ρατσιστικων Εγκληματων

Κύριο Μιχάλη Καλογήρου
Υπουργό Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρώπινων Δικαιωμάτων

Κυρία Μαρία Γιαννακάκη
Γενική Γραμματέα Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και
Πρόεδρο του Εθνικού Συμβουλίου κατά του Ρατσισμού και της Μισαλλοδοξίας

15 Φεβρουαρίου 2019

Κύριε Υπουργέ
Κυρία Γενική Γραμματέα

Στο υπό συζήτηση νομοσχέδιο του Υπουργείου Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρώπινων Δικαιωμάτων αιτούμεθα να περιληφθούν τροπολογίες για την αυτεπάγγελτη και χωρίς παράβολα δίωξη των ρατσιστικών και μερικών άλλων εγκλημάτων σε όλες τις μορφές τους και σε όλα τα ένδικα μέσα.

Σήμερα, το άρθρο 5 του Ν. 927/79 προβλέπει Οι πράξεις που περιγράφονται στον παρόντα νόμο, καθώς και τα εγκλήματα που τελούνται συνεπεία αυτών, διώκονται αυτεπαγγέλτως. Ο παθών, κατά την υποβολή της έγκλησης, όπως και όταν παρίσταται ως πολιτικώς ενάγων, δεν καταβάλλει το σχετικό παράβολο υπέρ του Δημοσίου.”

Αυτεπαγγέλτως διώκονται επίσης τα αδικήματα διακριτικής μεταχείρισης που προβλέπουν το άρθρο 11 του Ν. 4443/2016 και το άρθρο 361Β ΠΚ. Όμως δεν διώκονται αυτεπαγγέλτως τα ρατσιστικά εγκλήματα όπως…

View original post 305 more words

Advertisements

Parallel Report on Greece’s compliance with the Convention on the Rights of Persons with Disabilities

GREEK HELSINKI MONITOR (GHM)
Address: P.O. Box 60820, GR-15304 Glyka Nera
Tel.: (+30) 2103472259 Fax: (+30) 2106018760
e-mail: panayotedimitras@gmail.com website: https://greekhelsinki.wordpress.com


Parallel Report on Greece’s compliance
with the Convention on the Rights of Persons with Disabilities

11 February 2019


This report was prepared for submission to the United Nations’ Committee on the Rights of Persons with Disabilities (CRPD) for the compilation of a list of issues on Greece during its 11th Pre-Sessional Working Group (8-11 April 2019). It contains comments on Greece’s Initial Report (CRPD/C/GRC/1) submitted on 1 June 2015.



Greek Helsinki Monitor
 (GHM), founded in 1993, monitors, publishes, lobbies, and litigates on human and minority rights and anti-discrimination issues in Greece and, from time to time, in the Balkans. It also monitors Greek and, when opportunity arises, Balkan media for stereotypes and hate speech. It issues press releases and prepares (usually jointly with other NGOs) detailed annual reports; parallel reports to UN Treaty Bodies; and specialized reports on ill-treatment and on ethno-national, ethno-linguistic, religious and immigrant communities, in Greece and in other Balkan countries. It operates a general web site (http://greekhelsinki.worldpress.com), a specialized website on racist crimes in Greece (https://racistcrimeswatch.wordpress.com) and a Facebook page (https://www.facebook.com/panayote) covering human rights issues and comprehensive and comparable presentations of minorities in the Balkan region. GHM is a member of the European Implementation Network (EIN); GHM’s Spokesperson Panayote Dimitras has been a member of EIN’s Board since 2018; GHM is a member too of the World Organization Against Torture (OMCT) Network and GHM’s Spokesperson Panayote Dimitras is an OMCT General Assembly member. GHM is also member of the Justicia European Rights Network, the International Detention Coalition (IDC), the International Network Against Cyber Hate (INACH), the Network Against the Extreme Right, the Campaign for the access to asylumand the Greek Network for the Right to Housing. Panayote Dimitras is the correspondent of Hope not hate in Greece.

  1. Preamble

Greece mentions that its country report “was prepared in cooperation with … the National Confederation of Disabled People (ESAMEA). Yet, on the ESAMEA website, very rich in information about all ESAMEA activities, meetings, reports, etc., there is no reference to such a contribution, nor is Greece’s report available there. In fact, Greece’s report does not seem to be available on line anywhere. Moreover, unlike for all other reports to UN Treaty Bodies, the Greek National Commission for Human Rights (NCHR) was not asked to comment on the draft before its submission to CRPD.

The report was prepared by the Directorate of International Relations of the Ministry of Labor, Social Security and Social Solidarity, which was at the time the focal point for Greece, but on the Ministry’s website, neither is the report available, nor is there any reference to its focal point role.

Since 2017, with Law 4488/2017, the central focal point is the General Secretariat for Human Rights at the Ministry of Justice. Yet on its website there is no reference to its focal point role or to any related action it may have taken, nor is the report available. On the personal website of the General Secretary Maria Yannakaki there is only one statement on the 2017 National and International Day for Persons with Disabilities which is declaratory of its intentions. It was not repeated in 2018. Additionally, hundreds of focal points have been established: one in every Ministry (that must inter alia publish an annual report), plus all Mayors and Regional Governors themselves (no obligation for annual reports). In no Ministry website as well as in no Municipality or Region website is information about such responsibility or related action available, although occasionally some action related to the rights of persons with disabilities may be listed.

Since 2017 as well, the Coordination Mechanism is the Minister of State who appointed in June 2018 on of his assistants as Director for the Operation of the Coordination Mechanism. On the Ministry’s website one will find two broad declaratory statements from 2016 and 2017 on the implementation of the CRPD and a Statement on the 2018 National and International Day for Persons with Disabilities. There is also a webpage with actions taken through 2018. There is however a very rich and active Facebook page that informs about several related activities including new related legislation. Yet the report is not there either.

Finally, since 2017 there is also a Framework for the Promotion of the Implementation of the CRPD who is the Greek Ombudsman. This Independent Authority has mediated in several individual cases following complaints related to the rights of persons with disabilities. However, its first comprehensive annual report that is mandated to evaluate also legislation and policies is due for publication in March 2019. Also, the report is not available on its website either, as it appears to be “Greece’s best kept secret!”

It is worth mentioning that, soon after the adoption of the CRPD by Greece, then City of Athens Ombudsperson issued a legal advice on the 2013 National and International Day for Persons with Disabilities. The table of contents is indicative of everyday problems faced by people with diability: “Priority in cases of people with disabilities pending before the services of the Municipality of Athens and not yet processed – Documents requested when submitting applications for the provision of parking spaces even though not provided for in the relevant Municipal Council Act – Discontinuation of financial aid to persons with disabilities only after issuing of a relative social worker’s report – From the beginning, inform the person concerned of the possibility to pay any overpayments in installments – Consultation with organizations representing people with disabilities, to review the City Council Act for parking facilities and the overall institutional framework for conducting audits on behalf of municipal services when targeting acts of disabled people for the exercise of the right of accessibility – Forwarding of requests to third party services, outside the City of Athens – Collection of all information on the rights of people with disability that can be exercised through the City of Athens Portal more easily accessible website with a clear mark on the home page.” The Mayor of Athens (who was before the Greek Ombudsman) never replied to that report, nor did he implement the recommendations, not even the one to introduce a clear mark in the homepages of the Municipality and of the Municipal Multi-Purpose Centers linking to related information.

Greece should therefore be asked to provide:

  1. Αn explanation of the procedure used to consult [for the drafting of the report] with civil society and in particular with representative organizations of persons with disabilities and the measures taken to ensure that this process was fully accessible,” as well as on the availability (if any) of the report in Greek and in English on state websites.
  2. Comprehensive summary reports of the actions of the Central and other Focal Points, the Coordination Mechanism and the Framework for the effective implementation of the Convention and the transparency of their activities through easily accessible websites; and in particular the first forthcoming report of the Greek Ombudsman in its role as Framework.
  1. Information as to whether focal points in all Ministries, Municipalities and Regions have been appointed and if so where is a list of all of them available as well as where is information oν their work available on line.
  1. Exhaustive list of all new legislated developments since 2015, as well as of their implementation along with a critical evaluation and an impact assessment.

  2. Information on the implementation of the 2013 recommendations of the City of Athens Ombudsperson. 

Article 1-4

In paragraph 9 of the report it is correctly stated that “disability is not treated as a medical problem through the assignment to it of a specific percentage of disability, but as a result of the interaction between people with disabilities and behavioural disorders and obstacles, which derive from their physical environment and from existing social prejudices and can prevent their equal access to and participation in society.” Except that this is not applied in Greece. The criteria for the assignment of a percentage of disability are established by Decision Φ. 80000/45219/1864 and are exclusively medical. There is no assessment of possible “interaction with various barriers.”

Additionally, the report reports that most complaints received by the Greek Ombudsman concern “reasonable accommodation.” Yet, the Ombudsman’s conclusions and recommendations are not reported.

Greece should therefore be asked to explain why in Decision Φ. 80000/45219/1864 the assessment of disability is strictly made as a medical problem; as well as to provide at least a comprehensive summary of the Ombudsman’s recommendations on the basis of the complaints it has received.

Article 5 – Equality and non-discrimination

There is indeed antiracism Law 927/79 applicable since 2014 also to cases with persons with disabilities as victims. There is also Article 81A of the Criminal Code on racist crimes that includes disability in the criteria to discern racist motive. However, there has never been any training of prosecutors and judges and/or lawyers on the treatment of disability as a concept, the persons with disabilities as subjects who turn to justice for the defense of their rights. The result is that there is a widespread impression that the related case law is very thin and there is no known conviction to date.

Greek Helsinki Monitor, on 1 October 2018, monitored a trial, before an Athens Three-Member Misdemeanors Court, of a taxi driver accused of “illegal violence motivated by the disability of the victim” because on 25 May 2015 he had used violence to refuse a ride to a person with spastic tetraplegia, who also happened to be an activist for the rights of persons with disabilities. It is noteworthy that at the time the taxi company who had sent the driver to the client offered her apologies and dismissed the driver. In the hearing, the evidence was compelling and the prosecutor, who happened to be also the special Athens Prosecutor for Racist Crimes but also OSCE’s Contact Point in Greece for Racist Crimes, asked for the conviction of the defendant delivering an eloquent explanation why there was such a crime. Yet the court, with judgment AT2573/2018, acquitted the defendant fully subscribing to the defendant’s version of the event, not corroborated by any eyewitness, who stated that he thought that the victim was drunk… It is commendable that the Prosecutor’s Office appealed the acquittal and a trial before an Athens Three-Member Appeals Court will be held on 18 September 2019, but the judges who delivered the acquittal are not known to have been the subsect of any disciplinary procedure.

Moreover, anti-discrimination Law 3304/2005 was abolished in 2016 and was replaced with Law 4443/2016. Greece fails to provide any statistical data on the implementation of Law 3304/2005 and information on the administrative or criminal sanctions it may have led to, let alone any impact assessment.

Yet an important deficiency of the Greek legal system is that sanctions against those who park in special parking places for persons with disabilities, or in ramps for persons with disabilities, or in pathways for the blind are only administrative and can only be imposed by police officers present to record them. There is repeated experience of reluctance of police to respond to such calls promptly or sometimes not at all, usually because of the severity of the sanction, i.e. removal for 60 days of the car license plates and license permit as well as the driver’s license, but only for the parking places and the ramps. So this is a regular scene in related public spaces in Greece (pictures from January 2019 GHM complaints; they were taken in Greater Athens suburbs Kallithea and Glyka Nerawhen the emergency police number 100 was called for the Glyka Nera violation they refused to send anyone).

There is no special sanction for those parking in pathways for the blind, which is treated as mere parking οn pedestrian walks with a fine of 40 euros. Let alone that most pathways for the blind are unusable. So this is a regular scene in related public spaces in Greece, namely of a police bus parked in the Athens Appeals Court (on the left – the Athens Appeals Court is around the corner from the Supreme Court) and from the very center of Athens (by the National Theater) on the right where the pathway for the blind is interrupted by water and electricity metal constructions giving access to underground instruments, let alone that it is in terrible shape (GHM pictures from a complaint filed in December 2018 on the left and a not yet public report to the City of Athens in January 2019 on the right – GHM has on file scores of similar pictures and has filed half a dozen complaints for the police abuse at the Athens Appeals Court all ignored by the Prosecutor for Racist Crimes!).

In its complaints, GHM has argued that the antiracism legislation is applicable as those parking in these places deliberately and publicly cause an actual discrimination against persons with disabilities as they deny those persons the right to circulate in the respective places without discrimination since in effect they hinder the accessibility to those places.

Greece should therefore be asked to provide statistics from the use of Laws 927/79 and 3304/2005 and its replacement 4443/2106 with administrative and criminal sanctions imposed; explain why the administrative sanctions imposed for parking in ramps and in parking places for persons with disabilities are not also applicable for parking in pathways for the blind; also explain the acquittal in the October 2018 trial and inform is after the appeal sanctions were imposed on the judges and provide information on training of judicial and law enforcement officials on how to treat complaints from persons with disabilities; and inform if it considers introducing criminal legislation to punish parking in places or pathways reserved for person with disabilities and why no sanctions have been imposed in several cases reported by GHM and other organizations or individuals.

Article 6 – Women with disabilities

Greece does not keep statistics for women with disabilities, related to criminality, victimization, employment, participation in political life, etc. Several campaigns and informational social spots do not meet the standards of accessibility, e.g. the spot for the eradication of violence against women. Information, particularly of those who are highly vulnerable, like women with intellectual or mental disabilities, is inadequate if not non-existent. Shelters for victimized women are not accessible. Policies for women with disabilities are not included in mainstream policies. No initiatives have been taken to support women with disabilities during pregnancy. Medical staff should properly inform disabled women about the versions of prenatal screening and decision-making regarding serious operations like abortion, sterilization, etc. The information should be fully accessible so as to be understood. Women with mental disabilities are highly vulnerable to sterilization. Modern technology is a help and can improve the daily living of women with disabilities. There is no evidence that medical staff is systematically informed about all these issues.

Greece should therefore be asked to provide if available statistical data on women with disabilities in relation to criminality, victimization, employment, participation in political life; also inform on accessibility of information for women with disabilities through campaigns or other material, as well as accessibility of shelters for victimized women; and finally inform on support to and information for women with disabilities during pregnancy.

Article 8 – Awareness-raising

The public television program does not provide programs with an acoustic description for the Blind. Newscasts in sign language to the deaf after the 2018 Ministerial Decision are only 7 minutes a day … Accessible decoders for people with disabilities were never given in 2008-2009 although announced. There is no adaptation of subtitling to a very simple text for People with Intellectual Disabilities. All that apply to the private television stations as well.

Greece in the report mentions that the text of the UN Convention on the Rights of Persons with Disabilities is now available in various accessible formats, including in Greek Sign Language and Greek Braille writing, but does not mention where: neither is the original form nor in these formats is the Convention available in the websites of the three governments agencies referred to above, or of the NCHR or –for the accessible formats- of the ESAMEA.

Greece should therefore be asked to provide detailed information on the relevant programs available on public and on private television, including newscasts and of the availability of accessible decoders; as well as on the availability of the Convention in all formats in public websites as well as in the ESAMEA one.

Article 9 – Accessibility

The legal provisions on accessibility submitted by Greece are to a large extent satisfactory. Yet, there is no information as to their implementation, including most crucially which qualified body assesses the effective accessibility of all facilities that are supposed to have adapted to the regulations. As already stated above, in a large number of cases, pathways for the blind are totally inadequate, and the same is true with many ramps for persons with disabilities that are two steep or too rough to be able to be used effectively. There are no effective remedies against such inappropriate constructions, which is why none is reported by Greece.

Let alone the fact that, as mentioned above, these facilities are often abused by persons without disabilities with very rare to be efficient control and sanctions by police.

While indeed the Athens Metro and the main airports are accessible, the trains and most ships including ferries and most ports are not.

Ramps in buses often do not operate because of lack of adequate maintenance. Additionally although guide dogs are allowed in public transports, many drivers are not informed let alone trained and there are frequently reported incidents of refusals to allow those dogs aboard buses. Again, even when reported including with complaints, GHM experience shows that authorities often fail to impose administrative or criminal sanctions.

The portal www.prosvasi-amea.gov.gr was launched in 2013 in the framework of an EU-funded project but as it is no longer available nor are traces of it available in the Internet Archive one can assume that is was discontinued soon after its launch when the project ended.

Greece should therefore be asked to provide concrete information on state agencies that inspect and evaluate the accessibility of all facilities provided by law, including with statistics on inspections, conclusions, possible rejections, sanctions etc.; as well as on effective accessibility of buses, trains, ships including ferries, and ports, and on training of drivers to accept if not facilitate access of guide dogs and sanctions when they refuse; and finally, as to the fate of the portal www.prosvasi-amea.gov.gr and any replacement.

Article 13 – Access to justice

Access to justice for people with disabilities as well as for judicial officials with disabilities including lawyers is extremely difficult, as most courts or court buildings –including in Greece’s largest court house, the Athens First Instance Court- lack accessibility.

Moreover, there is a lack of training of police officers on the treatment of persons with disabilities in detention of any kind. For example, it has been reported that they wear handcuffs to the deaf and do not remove them so that they can sense or use the sign language in the investigative and other processes that require communication.

Greece should therefore be asked to provide information as to the accessibility of all court houses; as well as to the training of police officers on how to treat persons with disabilities in detention especially the deaf.

Article 21 – Freedom of expression and opinion, and access to information

The “Guide for the Disabled Citizen” (paragraph 182) is indeed a very good practice except that it dates from 2007 and therefore needs updating.

Article 24 – Education

As ActionAid Greece stated based on their 2014 research, “the most shameful element of our survey is that only 15% of the children with disabilities in Greece go to school! Only 15%! The remaining 85%, that is some 170,000 children remain invisible to the education community, limiting their chances to become visible in the future to our society.” “According to head ActionAid researcher Pelagia Papanikolaou, a PhD [in criminology] at Athens Law School, the main obstacles keeping disabled children from receiving an education are shortages in transportation, infrastructure such as ramps, audio-visual aids, staff and regular funding.”

In the survey it was also highlighted that there is no national database of children with disabilities or of persons with disabilities in general. Additionally, data is provided to the effect that for the school year 2014-2015, according to an ESAMEAGeneral Confederation of Workers in Greece (GSEE) comprehensive study, only 1,740 out of some 4,000 applications for provision of parallel support to children with disabilities to attend general schools were approved, while it is not known if and where the remaining approximately 2,300 children attended school in that school year. The limited number of applications approved is attributed to the lack of funds as a result of the crisis. Moreover, there is no updated database and evaluation of the functioning and the needs of special education schools especially at the time of financial crisis and the effects of the latter on those schools. There was a general promise by the Ministry of Education that such data bases will be created in 2015-2016 but it was not materialized, which was confirmed by the fact that there is no such reference in Greece’s report.

In 2015, GHM submitted this information to the UN CESCR and UN HRCttee requesting them to reiterate the UN CRC’s 2012 recommendations to Greece on children with disabilities GHM included in the reports:

Disability, basic health and welfare (arts. 6, 18 (para. 3), 23, 24, 26, 27 (paras. 1-3) of the Convention)

Children with disabilities

  1. The Committee notes that the State party has adopted laws and established services and institutions with the aim of supporting children with disabilities, promoting their social participation, including joint learning in schools, and developing their independence. However, the Committee remains concerned that deep-rooted discrimination still exists and that measures for children with disabilities are not carefully monitored, as well as the unavailability of the statistical data on children with disabilities in the State party. It is deeply concerned at the widespread use of institutionalization, mainly because of lack of day care and community services for children with the most serious forms of disabilities. The Committee is further deeply concerned about the recently reported case of Children’s Care Centre in Lechaina of children with disabilities living under inhumane and unacceptable conditions including being systematically sedated and subject to practices such as being tied to their beds, and the use of cage beds due to shortage of staff.
  2. The Committee recommends that the State party, in accordance with its General comment No.9 (2006) on the rights of children with disabilities: 

(a) Revise and adopt specific legislation in order to fully protect all children with disabilities, and establish a monitoring system, which carefully records progress made and identifies shortcomings in implementation; 

(b) Provide community-based services that focus on enhancing the quality of life of children with disabilities, meeting their basic needs and ensuring their inclusion and participation; 

(c) Make every effort to provide programmes and services for children with disabilities with adequate human and financial resources and periodic monitoring of placement of children with disabilities and to adopt, as a matter of priority, measures to ensure that no children with disabilities are placed under such inhumane conditions. Furthermore, placement in residential institutions should be the last resort, depending on the needs of the child; 

(d) Equip schools with the necessary facilities for the inclusive education of children with disabilities and ensure that they can choose their preferred school or move between regular schools and special needs schools according to their best interests; 

(e) Provide assistance to non-governmental organizations (NGOs) working for and with children with disabilities; and 

(f) Ensure that residential centres for children and persons with disabilities are adequately staffed and that training is provided for professional staff working with children with disabilities, such as teachers, social workers, health, medical, therapeutic and care personnel.

The two UN Committees issued the following related concluding observations and recommendations:

Inclusive education for children with disabilities (CESCR – 27 October 2015)

  1. Despite measures taken by the State party, including Law 4115/2013 which facilitates integration of students with special education needs in mainstream schools, the Committee is concerned at reports indicating extremely low rate of enrolment of children with disabilities in schools, indicating that only 15% of the children with disabilities go to school (arts. 13 and 2, para. 2).
  2. The Committee recommends that the State party collect disaggregated data on school enrolment and drop-out rates at various levels of education of children with disabilities, disaggregated by sex and national or ethnic origin, to identify obstacles to accessing and continuing education and to devise appropriate strategies. The State party should also ensure that all children with disabilities have access to quality and inclusive education.

Persons with disabilities  (HRCttee – 3 December 2015)

  1. The Committee notes with concern the discrimination faced by persons with disabilities, in particular with regard to access to education, employment and health services and further regrets the impact of the economic crises and austerity measures on their situation. While noting the information provided by the State party that physical restraints on mental health patients are only used as a measure of last resort, the Committee is concerned at reports indicating the continuing widespread use of such measures, including the use of enclosed restraint beds (cages/net beds) and systematic sedation as a means to restrain patients with intellectual disabilities, including children, in institutions. (arts. 2, 7, 9, 10 and 24)
  2. The State party should strengthen the measures taken to protect persons with disabilities from discrimination, particularly with regard to access to education, employment and health services. The State party should take immediate measures to abolish the use of enclosed restraint beds and systematic sedation in psychiatric and related institutions. Furthermore, the State party should establish an independent monitoring and reporting system, and ensure that abuses are effectively investigated and prosecuted and that redress is provided to the victims and their families.

Greece should therefore be asked to provide detailed and documented in transparent way information on how it implemented the recommendations of UN CRC, UN CESCR and UN HRCttee including whether a comprehensive and transparent data base on children with disabilities’ school attendance and provision to them of parallel support (as well as applications for such support) has been or is being established.

Article 25 – Health

On 17 August 2016, the Council of Europe Commissioner for Human Rights (CHR) sent a letter to the Greek government with concerns on “the human rights of persons with intellectual and psychosocial disabilities and their de-institutionalization” following his visit to Greece. We reproduce below in facsimile his grave concerns, mainly on the extensive use of sedatives and restraints including cages, as well as on very high rates of compulsory psychiatric confinement, often in violation of national legislation as confirmed by two ECtHR judgments in 2011. Greece for the first time in the history of CHR visits and ensuing letters or reports on Greece did not provide any replies! Moreover, Greece has also failed for more than six years to provide the Council of Europe Committee of Ministers, supervising the execution of the two judgments, with “an action plan on the measures taken to address all the shortcomings identified by the Court regarding the procedure of involuntary placement for psychiatric examination” (see summery below).

Commissioner for Human Rights letter to the Greek government (excerpts)

fivesix

Committee of Ministers summary of the state of execution of
Venios & Karamanof judgments (2019)

Case Description: Involuntary placement for psychiatric examination in breach of domestic law (violation of Article 5 §1 e). More specifically the Court found that competent authorities did not comply with the timeframe set in domestic law for the involuntary placement of the applicants for psychiatric examination.

General measures: action plan received on 23/04/2012. Up-dated action plan/report is awaited on the measures taken to address all the shortcomings identified by the Court regarding the procedure of involuntary placement for psychiatric examination (see in particular par. 48 of the Karamanof judgment).

Moreover, the CHR made reference to the mental health facility (KEPEP) in Lechaina (Pleoponnese). Its case became widely known in Greece from 16 February 2011 onwards with a series of almost daily articles by in the daily “Eleftherotypia.” The articles were based on a report “Working with people with compromised development and their rights to access a full and rewarding life. Report about the children’s human rights inside ΚΕΡΕΡ Lechainon, IIlias Prefecture, Greece” written in November 2009 by a group of five volunteers who worked for a period of seven months in Greece as part of the Youth in Action Program – European Voluntary Service.[1] The articles include pictures of children tied all day to their cages or beds (see one here). The summary impressions of those volunteers were:

“We have reached the conclusion that ΚΕΡΕΡ, Lechainon does not manage to promote basic human rights that ensure that these children with disabilities can live a worthy life in optimum conditions, developing their own abilities and some amount of self-care. We would like to think that the subhuman conditions that these children live currently in will change someday. At the same time, we feel a great ethical responsibility to bring their plight to the attention of somebody who has the ability to make changes. We are calling for a commitment and strategic action from the Greek state with respect to the population with special needs and in particular to Greek children with disabilities. At present (November 2009) there is no psychological therapy available and it has been like this since December (2008) .The physiotherapists do not have a specific room within ΚΕΡΕΡ, so even though there are 2 hired and paid physiotherapists they do not actively work and provide this service. The therapy sessions are mainly lead by the Occupational therapist but she has to work with little resources and motivation. From what we have seen of the sessions, there is little production and the small tasks that take place are simple for even an unqualified person to administer. There is only one doctor present in ΚΕΡΕΡ to diagnoses and administer prescriptions. She is newly qualified and has little experience in such an extreme care centre. When the passage refers to the ‘inmates’ receiving therapy, in actuality only a very small percentage really do. Αll the inmates have some form of disability and therefore should be eligible for therapy. Only 14 get the opportunity to attend therapy, and unfortunately these are not the children most in need of this service. Calling the children ‘Inmates’ doesn’t promote an image of free, happy, life full people that a care centre should promote, but instead images of criminals in cages, looked away in prison. Therefore this observation may actually me the only truth in the whole passage, because in fact the children and young people are treated like criminals; being deprived of their luxuries and freedom of choice. In fact there are many cages that these children have to live in day in day out, and in fact the place feels like a prison, with a life sentence for all, but only for the crime that these children where born disabled with unfortunate social situations. We ask the law and state is this fair and justified?”

On 23 March 2010, the Ombudsman, based on this information, alerted the Ministry of Health but nothing changed through the time of the revelations. Such conditions exist in similar institutions, as documented in 2016 CHR report.

Finally, in April 2018, the Council of Europe Committee for the Prevention of Torture (CPT) visited inter alia several psychiatric establishments. Soon after it published its preliminary observations and subsequently submitted its comprehensive report, which though for the first time in Greece’s history of reviews by the CPT, has not be published as Greece has not authorized its publication! Yet, the preliminary conclusions reprinted below are telling:

Preliminary observations made by Georg HØYER, Head of Delegation, and Jari PIRJOLA, Head of Sub-delegation, of the European Committee for the Prevention of Torture and Inhuman or Degrading Treatment or Punishment (CPT) at the end of the CPT’s ad hoc visit to Greece (10 to 19 April 2018)

  1. The focus of the ad hoc visit was two-fold: on the one hand, the delegation looked into the treatment, living conditions and safeguards offered to civil and forensic patients in psychiatric establishments; on the other hand, it examined the situation of foreign nationals deprived of their liberty under aliens’ legislation. A list of the establishments visited is attached. (…)

Psychiatric establishments

  1. The delegation notes positively that, in most of the establishments visited, patients spoke well of staff, and that hardly any allegations of ill-treatment of patients by staff were received. In general, the delegation observed a caring attitude towards patients and a relaxed atmosphere, especially in those establishments in which patients generally enjoy a less confined environment. Nevertheless, the delegation received some isolated allegations of verbal abuse and disrespectful behaviour by staff. A clear message should be communicated to staff that such behaviour is unacceptable.
  2. Most of the establishments visited by the delegation are seriously understaffed. Given the strain that they are under, it is impressive to see the level of motivation and caring attitude demonstrated by staff during the visit. Careful consideration must be given to the management of resources in the current context of austerity: essential services, such as providing for vulnerable patients, cannot be taken care of properly given the current low staffing levels.
  3. One of the most serious findings during the visit concerns the widespread practice of excessive use of mechanical restraints. A combination of factors has converged to result in a situation which needs to be urgently reviewed. These factors include low staffing levels, a lack of appropriate training on restraints, a lack of strict criteria for the use of restraints in line with international standards, inappropriate restraints methods and inadequate or absent recording of the use of restraints. The delegation found no properly kept, dedicated register on restraints in use at the establishments visited. The delegation urges the Greek authorities to carry out a review of the use of mechanical restraints in all psychiatric establishments, including private institutions, with a view to bringing the policy and practice in line with the specific standards of the CPT. The delegation would like to be informed of the steps taken to review and improve the situation.

  4. Any review of the policy and practice regarding restraints should not come at the expense of the open regime conditions, which are one of the most positive aspects of the situation observed in a number of the establishments visited, particularly at Dromokaiteio Psychiatric Hospital and at the Psychiatric Unit at Sotiria General Hospital. In contrast, the absence of outdoor exercise for patients placed at the Psychiatric Unit in Evangelismos General Hospital, some of them there for months or even years, is unacceptable. The delegation requests that this situation be remedied as a matter of urgency.
  5. As regards material conditions, overcrowding at all three psychiatric units of general hospitals visited meant that patients’ beds are regularly placed in the corridor for extended periods. In particular, at Evangelismos Psychiatric Unit certain bedridden and/or restrained patients are accommodated in the corridor, some in diapers which are changed by staff in full view of others. This unacceptable situation must be urgently addressed. The delegation invokes Article 8, paragraph 5, of the European Convention for the Prevention of Inhuman or Degrading Treatment or Punishment (the Convention) and calls upon the Greek authorities to put an immediate stop to the practice, at the Psychiatric Unit of Evangelismos General Hospital, of placing people in need of intensive care and supervision in the corridor. Patients in need of restraint or requiring assistance as regards their hygiene needs should be cared for in hospital rooms, under close monitoring by staff, and under conditions which respect their privacy and dignity.
  6. Transfers of individuals by the police to an establishment for psychiatric assessment remain a problem, which the CPT has already pointed out previously. The police should not be the default transportation option for such cases. Persons with health-care needs should, primarily, be transported by health-care staff. As is borne out by interviews with patients, health-care staff and police officers themselves, the police are not the appropriate service to carry out such transfers. The delegation heard of the frequent use of tight, painful handcuffs, sometimes for extended transfers, lasting many hours, from remote locations. It also heard one allegation of excessive use of force by the police during such a transfer. In the delegation’s view, it is for the Ministry of Health to lead efforts to find a humane solution to this problem as a matter of priority.
  7. At the time of the visit, Korydallos Prison Psychiatric Hospital was still entirely under the responsibility of the Ministry of Justice, in spite of the 2009 law (n. 3772, Article 13) providing for its integration into the Greek national health services. The delegation would like to be informed of the timeline for completion of the transfer of responsibility for medical services at this establishment.

  8. In the delegation’s view, the practice concerning the use of the so-called “blue” or protective cells is totally unacceptable and must cease immediately. These basement cells are unfit for holding persons for any longer than the shortest time necessary to address an acute situation to prevent self-harm or harm to others. The delegation observed, however, that patients are placed in these cells for periods of several days, stripped naked, and left unattended for hours, which resulted in them defecating and urinating in the cell. The delegation invokes Article 8, paragraph 5, of the Convention and urges the Greek authorities to immediately put an end to the current practice regarding the use of the “blue” or protective cells at Korydallos Prison Psychiatric Hospital. It is totally unacceptable to place people naked, without supervision, and for extended periods, in these cells. In accordance with the standards applicable for a proper psychiatric hospital, if there is a need to seclude patients for protective purposes, this should be done for the shortest possible time necessary to resolve the acute situation and during that time the person should be permanently monitored by staff.

Greece should therefore be asked to provide its comments and replies to the above CHR and CPT documents, as well as the long overdue action plan on the execution of the ECtHR judgments, including in particular whether it has substantially decreased the use of sedatives and restraints, has stopped the compulsory confinement in violation of national legislation, the placing of people in need of intensive care and supervision in corridors, and the use of “blue cells.” Greece should also be asked to provide a copy of the final CPT report, preferably also after asking for its publication by CPT.



APPENDIX: A RECENT ARTICLE THAT SAYS IT ALL

Athens, a city to live … if you are not a person with disabilities.
An inhospitable capital that does not respect people with disabilities
[translated by Greek Helsinki Monitor from the original in Greek available at  https://www.in.gr/2019/02/08/apopsi/athina-poli-gia-na-zeis-den-eisai-amea/]

Olga Stefou
8 February 2019

Athens is a city for you to walk and enjoy, it is sunny, with beautiful buildings, and bitter orange trees. In spring your heart opens in its streets. Unless you are a person with disabilities. If you are a person with disabilities, you will stay home.

The city is inhospitable for people with disabilities. A simple ride with the eyes of a a person with disabilities will convince you: The sidewalks are broken and do not help the cane or the wheelchair, the ramps on one sidewalk are not available in the next  sidewalk and which satanic mind thought on a fifty centimeter sidewalk to put α flowerbed to plant a bitter orange tree?

And this is the scenario that concerns those who are mobility impaired (and the reality of the elderly and the parents with pushchairs, too). When we talk now about people with visual impairments, then we learn that they are faced with the same problems (especially poles and bitter orange trees), plus the private initiative.

In the special lanes for visually impaired people, on their way, one can find a lot of things. You can into a pole. Or into a tree. You can, more often than not, bump into a restaurant table that has never been removed from the municipal police, which is usually too busy as it is chasing street vendors.

Athens – A city to park in parking for persons with disabilities

Inhospitable Athens. Indicatively, 11% of parking violations for 2017 were for parking in ramps for the disabled. But the problem with the ramps is not the only one. Athens is a city with almost no awareness for people with disabilities. Infrastructures are few or blocked or damaged and do not have full accessibility paths to help people with disabilities. Infrastructure is either scarce or blocked or damaged and has no pathways fully accessible that will help persons with disabilities to move around.

Buildings for the few and  … upright

The problem is not only the streets, but also the buildings of the city. Even public buildings. Very rarely, admittedly, but even nowadays, you will still find public buildings that have not followed the instructions for accessibility for the persons with disabilities or have not repaired damages that prevent the circulation of citizens with disabilities. As for private buildings, no question. The entrances to restaurants, businesses and, above all, multi-apartment buildings are often prohibitive for people with disabilities. And especially in apartment buildings, it is prohibitive for everything: if someone cannot go down the stairs of the entrance, how is he supposed to be able to get out of his home?

City for living in only with help

If you are a person with disabilities, you cannot live in Athens. At least, not easily. You cannot go out on the road alone and even if you do, you cannot move. Of course, in the life of the city the absence of persons with disabilities has no cost, as it has not learned to integrate people in wheelchairs or with walking sticks. It is, however, a matter of dignity of the city itself towards its citizens. It has, if anything, an obligation to allow them to leave their home.


[1] The report and the pictures are on file with GHM and can become available on request.

 

[Report in word format: submission to crpd february 2019]

 

EHF comments on EU ethical guidelines for artificial intelligence

Posted on the 05/02/19

 

 

 

Following an online consultation organised by the European Commission’s High-Level Expert Group on Artificial Intelligence (HLEG AI), we submitted our humanist contribution to the on-going debate on the European ethical guidelines that should accompany the development of this technology (or rather these technologies) that carry both tremendous potential but also very serious threats.

In brief, we welcomed the work done by the HLEG AI, which identified many areas of concern and sometimes brought interesting proposals to address them. We however also expressed our worries about quite a few issues that the group seems not to have tackled properly.

Quick access: read the draft guidelines or our response to the consultation.

Explainability as a key element of user empowerment: the document considers that users have to receive sufficient information on an AI application so as to give informed consent about the way it functions. We argue that the relationship between the user and the provider should be bidirectional and continuous, in order to empower the user and better inform the provider. In this domain, a lot still has to be done.

No evidence provided on certain claims: the document claims without any proof that the benefits of AI largely outweigh its potential threats. We argue that the understandable race to reap the economic benefits of this technology should not result in a lack of methodology, especially when the matter at hand is to draft ethical guidelines.

As any technology, AI has to be subject to societal control: recognizing the threats, the document attempts to address them in advance, mostly at design stage. We do agree with this approach, we however also argue that given the nature and pervasiveness of AI technologies and the necessarily unknown future developments, this has to be complemented with strong control mechanisms, including by allowing quick and easy compensation when citizens are harmed.

No consensus on key threats: the document contains an entire chapter on critical threats. These include identification without consentcovert AI systemsmass citizen scoring and lethal autonomous weapon systems. It is however exactly this chapter which seems to be controversial within the HLEG AI. We sincerely hope that the presence of many actors having strong economic incentives in the domain of AI will not undermine the comprehensiveness of the ethical guidelines.

Avoid reproducing or reinforcing discrimination: we highlighted another threat: the risk that algorithms based on machine learning reinforce discrimination. This can happen both intentionally and unintentionally, either because the data used to train the algorithm contains discriminative tendencies present in society or when a moral dimension is missed in decision that was identified as yielding better results from a quantitative perspective. The document identified the issue but seemed to assume that a simple cleaning of data sets would address all issues.

Make sure third party interests do not prevail: In areas that are particularly sensitive, such as healthcare, we should be able to guarantee that decisions put forward by AI systems are solely based on the patient’s interests and not on the commercial interests of third party providers (e.g. health insurances). This becomes all the more important when it comes to the freedom to die in dignity. The patient’s perspective should always prevail and it should be possible to discard an AI decision or recommendation when it poses a threat to the patient’s health or dignity.

Much more stress on education: citizens must be aware of the functioning, the problems and the risks related to artificial intelligence. This implies that school curricula should raise their awareness about the reality of algorithms and promote genuine education in terms of values, citizenship and critical thinking. Beyond school, public authorities must develop awareness programs on these issues and foster public debate on artificial intelligence in general. This should be a priority of EU policies in the domain of AI.

OUR MAIN PROPOSAL: A EUROPEAN OBSERVATORY FOR ARTIFICIAL INTELLIGENCE.

In order to properly address already identified and yet unknown concerns related to AI, we propose the creation of a European Observatory for Artificial Intelligence. This EU body would accompany user acceptance, boost public debate and implement societal control over the risks related to AI.

Such an EU Observatory would benefit society as a whole:

  • citizens would become real actors of the development of AI and would be able to provide systematic societal feedback while being guaranteed efficient redress in case they are harmed,
  • developers would benefit from society’s feedback and identify new threats or risks, find solutions that truly boost societal acceptance and improve their services as a whole,
  • policy makers would be able to better identify when and where government intervention is needed and select the best policy responses.

In general, systematic and continuous societal oversight would allow making sure that EU level debate will be continuous and that the final version of the ethical guidelines will not be used as a baseline to consider whether a specific AI application is deemed ethical by European standards – whether it is “trustworthy AI, made in Europe”, as the document puts it.

In any case – whether these are codes of conduct, standardization or regulation – responses to the exposed issues have to be carried out at European level. This would make it make it possible to leverage the weight of the Single Market and impose a set of high ethical standards at global scale.

Background

Artificial Intelligence plays a growing role in our daily lives and socio-economic systems, the race for innovation on a global scale has already begun, and many countries and companies are heavily investing in this sector of huge economic and strategic potential. Sensing this trend, the European Commission published in April 2018 a Communication on Artificial Intelligence for Europe in which it proposes:

  • to boost Europe’s competitiveness and investment in this field;
  • to prepare citizens and businesses for the socio-economic changes related to AI;
  • to ensure the development of an appropriate ethical and legal framework.

To this end, the European Commission set up a High-Level Expert Group on Artificial Intelligence and tasked it elaborate recommendations on future-related policy development and on ethical, legal and societal issues related to AI, including socio-economic challenges. Concretely, the group will publish two deliverables in the first half of 2019: ethical guidelines and policy recommendations.

Last week, was the deadline to comment on the draft version of its ethics guidelines for “trustworthy” AI. You will find our contribution here.

 

Κοινοβουλευτική δήλωση μετανοίας

Η Εφημεριδα των Συντακτών

Κοινοβουλευτική δήλωση μετανοίας

Το περιοδικό «Μακεντόντσε» (Μακεδονόπουλο), που εξέδιδε ο μηχανισμός του ΚΚΕ «για τα μακεδονόπαιδα στις φιλόξενες χώρες των Λαϊκών Δημοκρατιών»
Το περιοδικό «Μακεντόντσε» (Μακεδονόπουλο), που εξέδιδε ο μηχανισμός του ΚΚΕ «για τα μακεδονόπαιδα στις φιλόξενες χώρες των Λαϊκών Δημοκρατιών» | Π. ΚΟΥΦΗΣ, «ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΑ ΦΛΩΡΙΝΑΣ-ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ» (Αθήνα 1996)

«Δεν αποδεχόμασταν και δεν αποδεχόμαστε μακεδονική εθνότητα»
Θανάσης Παφίλης, βουλευτής και μέλος της Κ.Ε. του ΚΚΕ, αγόρευση στη Βουλή (24/1/2019)

Αν υπήρξε κάποια αξιοσημείωτη εξέλιξη κατά την τριήμερη συζήτηση στη Βουλή για τη Συμφωνία των Πρεσπών, αυτή σίγουρα δεν ήταν το ξεσάλωμα μιας βαθιάς Δεξιάς, που ένιωσε να της ξανάρχονται ένα ένα χρόνια δοξασμένα.

Οπως έχουμε κι άλλοτε εξηγήσει, το Μακεδονικό υπήρξε ανέκαθεν –εδώ κι ενάμιση αιώνα– το πεδίο εκείνο πάνω στο οποίο κατεξοχήν συγκροτήθηκε (κι αυτονομιμοποιήθηκε ιδεολογικά) καθετί αντιδραστικό σε τούτο τον τόπο: από την απόρριψη του δημοτικισμού και της αγροτικής μεταρρύθμισης μέχρι τον αντικοινοβουλευτισμό και τον αντικομμουνισμό.

Μπορεί στην αρχηγική αγόρευσή του ο Αντώνης Σαμαράς να αράδιασε τη μία ιστορική ανακρίβεια ή παραποίηση μετά την άλλη (με χαρακτηριστικότερη τη χονδροειδή παραχάραξη κάποιων δηλώσεων του Μιτεράν το 1992), σίγουρα όμως δεν πρωτοτύπησε.

Το ίδιο ακριβώς έκαναν, πριν απ’ αυτόν, ουκ ολίγοι εθνικόφρονες πολιτικοί και επαγγελματίες προπαγανδιστές: από τους συντάκτες των φυλλαδίων της μετεμφυλιακής ΚΥΠ, που στον «από Βορρά κίνδυνο» και την «προαιώνια σλαβική επιβουλή» έβλεπαν ένα βολικό μοτίβο για την κατασυκοφάντηση του εσωτερικού εχθρού, μέχρι τους τροφίμους των μυστικών κονδυλίων που (κατά τον τότε πρωθυπουργό Μητσοτάκη) μοίραζε αφειδώς ο ίδιος το 1991-1992 από μια μαύρη σκουπιδοσακούλα στο ΥΠ.ΕΞ., προκειμένου ο απληροφόρητος ελληνικός λαός να εγκολπωθεί με ταχύρρυθμα δημοσιογραφικά φροντιστήρια το ανιστόρητο δόγμα πως «η Μακεδονία είναι μία και ελληνική».

Πρωτοτυπία δεν αποτέλεσε ούτε η διπλή γλώσσα του ευρύτερου «μεσαίου χώρου», που επί δύο δεκαετίες διαρρήγνυε τα ιμάτιά του για τη «χαμένη ευκαιρία» του 1991-1993, όταν η τυφλή εθνικιστική πλειοδοσία και η μικροκομματική εργαλειοποίηση του «Σκοπιανού» από κυβέρνηση και αξιωματική αντιπολίτευση απέτρεψαν μιαν αμοιβαία ικανοποιητική συνεννόηση με τους βόρειους γείτονές μας.

Η διπλή γλώσσα υπήρξε άλλωστε σύμφυτη με τη διαχείριση του Μακεδονικού ήδη από τον 19ο αιώνα: «Η αλήθεια είναι ότι μέρος της Μακεδονίας ανήκει στους Σλαύους», σημείωνε π.χ. το 1896 ο Ιωάννης Μεταξάς στο προσωπικό ημερολόγιό του (τ.Α’, σ. 99), την ίδια στιγμή που ως μέλος της Εθνικής Εταιρείας μετείχε στη συλλογική υστερία για τα προαιώνια, απαράγραπτα και αποκλειστικά εθνικά δίκαιά μας στην περιοχή.

Εντύπωση δεν προκάλεσε, φυσικά, ούτε η προδιαγεγραμμένη σύμπλευση του φιλελεύθερου Κυριάκου με τον ανορθολογισμό της εθνικιστικής Ακροδεξιάς.

Αρκεί μια προσεκτική ματιά στο παρελθόν για να διαπιστώσει κανείς πως η οικογένεια Μητσοτάκη αντιμετώπιζε πάντα τον εθνικισμό (γενικά) και το Μακεδονικό (ειδικότερα) σαν ένα χρήσιμο εργαλείο χειραγώγησης των μαζών. Οχι μόνο το 1991-1992, όταν ο τότε πρωθυπουργός πόνταρε αρχικά στο «Σκοπιανό» για να παροχετεύσει σε βολική κατεύθυνση τη λαϊκή δυσφορία, μετά τις πρώτες ήττες του από το εκπαιδευτικό και εργατικό κίνημα −ασχέτως αν, τελικά, το εθνικιστικό τζίνι έριξε και τον ίδιο μέσα στον λάκκο που έσκαψε για τους αντιπάλους του.

Ακόμη και το μακρινό 1947, ο Εμφύλιος κηρύχθηκε στην Κρήτη (με προκήρυξη του στρατιωτικού διοικητή Παύλου Γύπαρη) μέσω της ιδιόκτητης εφημερίδας των Μητσοτάκηδων, σαν συνέχεια του Μακεδονικού Αγώνα: εκκαθάριση του νησιού από τους «Κουκουέδες Βουλγάρους» που «εξασκούν [sic] την Σλαυική προπαγάνδα σε βάρος της Πατρίδος μας», όπως ακριβώς οι κομιτατζήδες πρόγονοί τους έκαναν κάποτε στη Μακεδονία («Κήρυξ», 20/3/47).

Μεταχρονολογημένη δήλωση μετανοίας

Αν κάτι σημάδεψε βαριά την τριήμερη κοινοβουλευτική αντιπαράθεση, αυτό ήταν η θλιβερή συμμόρφωση του ΚΚΕ με τον σκληρό πυρήνα των επιχειρημάτων της εθνικιστικής δεξιάς περί Μακεδονικού, σε βάρος της ίδιας της εκατοντάχρονης ιστορίας του.

Δεν αναφερόμαστε φυσικά στην αντίθεσή του στην ένταξη της Βόρειας Μακεδονίας στο ΝΑΤΟ, που από μόνη της θα δικαιολογούσε την εκ μέρους του καταψήφιση της συμφωνίας − έστω κι αν η ΠΓΔΜ μπορούσε έτσι κι αλλιώς να γίνει δεκτή στη συμμαχία με το προσωρινό της όνομα, βάσει της Ενδιάμεσης Συμφωνίας του 1995, μετά τη ρητή καταδίκη του ελληνικού βέτο από το Διεθνές Δικαστήριο το 2011.

Πραγματική τομή αποτέλεσε η προσχώρηση του ΚΚΕ στο βασικό αφήγημα της μείζονος Δεξιάς, με την αναπαραγωγή από τους αγορητές του των βασικών ιδεολογημάτων της τελευταίας όσον αφορά τον «ανιστόρητο» και «εγγενώς αλυτρωτικό» χαρακτήρα του μακεδονικού αυτοπροσδιορισμού των γειτόνων μας. Αποψη που ισοδυναμεί επί της ουσίας με κατασυκοφάντηση των ηρωικότερων σελίδων της Ιστορίας του κόμματος − των ίδιων ακριβώς σελίδων, δηλαδή, που οι σημερινοί κάτοχοι του τίτλου του αρέσκονται να προβάλλουν σαν την «ύψιστη στιγμή της ταξικής πάλης» στη χώρα μας.

Δεν έφτασε βέβαια το ΚΚΕ μέχρι του σημείου να διακηρύξει πως «η Μακεδονία είναι μία και ελληνική». Οι βουλευτές του κατήγγειλαν μάλιστα το συγκεκριμένο σύνθημα, όχι μόνο ως ανιστόρητο αλλά και ως έκφραση ενός αντίστροφου, ελληνικού αλυτρωτισμού.

Η εκ μέρους τους περιγραφή του «προβλήματος» δεν απείχε, ωστόσο, καθόλου απ’ αυτό το ιδεολόγημα, στον βαθμό που εντόπιζαν στη μακεδονικότητα των γειτόνων μας «το σπέρμα του αλυτρωτισμού» σε βάρος της εθνικής μας ασφάλειας.

Για την τεκμηρίωση αυτής της θέσης επιστρατεύθηκαν τα πιο ετερόκλητα επιχειρήματα: από τη θεωρητική διακήρυξη πίστης στον σταλινικό ορισμό του έθνους (με ταυτόχρονη έμπρακτη αναίρεσή του) μέχρι τη συνήθη ανιστόρητη κινδυνολογία, σύμφωνα με την οποία η Γιουγκοσλαβία διαλύθηκε αποκλειστικά και μόνο λόγω εξωτερικών ιμπεριαλιστικών επεμβάσεων − με τη συνδρομή, φυσικά, του «καραμπινάτου ιμπεριαλιστικού ιδεολογήματος» του αυτοπροσδιορισμού.

«Η θέση περί μακεδονικού έθνους δεν πατάει στην πραγματικότητα», διακήρυξε χαρακτηριστικά ο κ. Κουτσούμπας, «γιατί δεν πληροί στην ενότητά της τα κριτήρια που τονίζουν πως το έθνος, ως ιστορικά διαμορφωμένη σταθερή κοινότητα ανθρώπων, εμφανίστηκε πάνω στην κοινότητα του εδάφους, της οικονομικής ζωής, της γλώσσας και της ψυχοσύνθεσης που εκδηλώνεται στην κοινότητα του πολιτισμού».

Ο ίδιος έσπευσε βέβαια να παραδεχτεί ότι «το κυρίαρχο έθνος που υπάρχει στη FYROM» (και το οποίο απέφυγε να κατονομάσει) «συγκροτήθηκε μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο στη βάση αυτών των όρων, με την οντότητα όμως που δημιουργήθηκε στο πλαίσιο της ενιαίας Γιουγκοσλαβίας».

Να υποθέσουμε ότι, από τη στιγμή που η Γιουγκοσλαβία δεν υπάρχει πια, πήγε περίπατο και το επίμαχο έθνος; Η επιστήμη σηκώνει τα χέρια ψηλά, αφήνοντάς μας ν’ αναρωτιόμαστε πόσο «πραγματικά» έθνη είναι π.χ. οι Παλαιστίνιοι ή οι Κούρδοι, η συγκρότηση των οποίων υπήρξε φαινόμενο ταυτόχρονο ή μεταγενέστερο από εκείνην των ακατανόμαστων γειτόνων μας.

Υστερα απ’ αυτή τη βαθυστόχαστη ανάλυση, ο κ. Κουτσούμπας διέγνωσε, πάντως, για ακόμη μία φορά «το σπέρμα του αλυτρωτισμού» στην «αποδοχή και κατοχύρωση των εννοιών του μακεδονικού λαού, του Μακεδόνα πολίτη, της μακεδονικής γλώσσας».

Ακόμη προβληματικότερη ήταν η διάγνωσή του περί ανυπαρξίας μακεδονικής γλώσσας: «Κανένα στοιχείο δεν μπορεί να τεκμηριώσει πως μέσα σ’ αυτό το μωσαϊκό [της Μακεδονίας] υπήρξε ή υπάρχει ξεχωριστή διαμορφωμένη ενιαία μακεδονική γλώσσα. Φυσικά, ένα τμήμα των κατοίκων που έμεναν σ’ αυτό το κομμάτι στην περιοχή της γεωγραφικής Μακεδονίας μιλούσαν μία σλαβική διάλεκτο, την οποία συνεχίζουν να μιλούν και σήμερα βεβαίως, που συνήθως προσδιοριζόταν –και έτσι είναι– ως σλαβομακεδονική. Αυτή τη γλώσσα τη μάθαιναν και τη μιλούσαν τα παιδιά στην Τασκένδη, που ανιστόρητα είπε ο κύριος πρωθυπουργός, και όπου αλλού ζούσαν παιδιά που μιλούσαν τα σλαβομακεδονικά ή ήταν Σλαβομακεδόνες. Ολο αυτό, όμως, είναι κάτι εντελώς διαφορετικό από την ύπαρξη και τον ισχυρισμό για ύπαρξη μακεδονικής γλώσσας».

Το κλειδί των παραπάνω βρίσκεται φυσικά στο τέχνασμα της προαπαίτησης «ενιαίου» γλωσσικού οργάνου των κατοίκων μιας περιοχής, προκειμένου αυτό να δικαιούται την αντίστοιχη ονομασία. Μ’ αυτό το σκεπτικό, βέβαια, θα μπορούσε κανείς να αμφισβητήσει ακόμη και την ύπαρξη ρωσικής γλώσσας, αφού το 1897 στο τότε ρωσικό κράτος την είχε βάσει της επίσημης απογραφής ως μητρική μόλις το 44,3% του πληθυσμού!

Κοινή εκδήλωση του ΚΚΕ, του Κ.Κ. Μακεδονίας και του Κ.Κ. Αλβανίας (24/5/2005) στο χωράφι-ομαδικό τάφο εκατοντάδων ανταρτών του ΔΣΕ που έπεσαν το 1949 στη μάχη της Φλώρινας. Δ. ΨΑΡΡΑΣ

↳ Πολύ μετά τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας, αλλά προτού ο κ. Κουτσούμπας ανακαλύψει «σπέρμα αλυτρωτισμού» στην ονομασία των γειτόνων μας: κοινή εκδήλωση του ΚΚΕ, του Κ.Κ. Μακεδονίας και του Κ.Κ. Αλβανίας (24/5/2005) στο χωράφι-ομαδικό τάφο εκατοντάδων ανταρτών του ΔΣΕ που έπεσαν το 1949 στη μάχη της Φλώρινας. Το κοινό στεφάνι φέρει τα ονόματα των τριών κομμάτων κι ακολουθεί φωτογράφηση κάτω από το σύνθημα «προλετάριοι όλων των χωρών ενωθείτε» – στη μακεδονική γλώσσα, που το ΚΚΕ θεωρεί σήμερα απειλή για την εθνική μας ασφάλεια.

Οπως είπαμε ήδη, το καινοφανές σ’ αυτές τις τοποθετήσεις δεν είναι η υπόκλιση στα κυρίαρχα στερεότυπα, από ένα κόμμα που έχει δώσει άλλωστε την τελευταία δεκαετία μύρια όσα δείγματα κομφορμισμού. Είναι η έμμεση αποκήρυξη του παρελθόντος του, τη στιγμή μάλιστα που η φαντασιακή «ιδιοκτησία» αυτού του τελευταίου συγκροτεί τη ραχοκοκαλιά της κομματικής ιδεολογίας και ταυτότητας.

«Τολμάτε να βάζετε στο στόμα σας τον Δημοκρατικό Στρατό, την εκτελεσμένη ηρωίδα του ΚΚΕ, τη Μίρκα Γκίνοβα, Ειρήνη Γκίνη, ηρωίδα την οποία εκτέλεσαν τα δολοφονικά όπλα που είχαν πάνω τη σφραγίδα Made in USA. […] Αφήστε στην άκρη την ηρωική ιστορία του ελληνικού λαού, τους τιμημένους ήρωες νεκρούς μας», ξέσπασε ο γ.γ. του ΚΚΕ, όταν οι αγορητές του ΣΥΡΙΖΑ τόλμησαν ν’ αντιδιαστείλουν τις σημερινές απόψεις του με όσα το κόμμα του έλεγε επί δεκαετίες για το Μακεδονικό.

Ας παρακάμψουμε τη μικρή ανακρίβεια, πως η Μίρκα εκτελέστηκε από αμερικανικά όπλα, ένα οκτάμηνο πριν εξαγγελθεί το Δόγμα Τρούμαν. Για ποιον ακριβώς λόγο όμως καταδικάστηκε σε θάνατο και τι ακριβώς υποστήριζε η τιμημένη νεκρή − στέλεχος όχι μόνο της ΕΠΟΝ (επί Κατοχής) αλλά και μέλος του καθοδηγητικού γραφείου του «αλυτρωτικού» ΝΟΦ της Εδεσσας, από τη Βάρκιζα μέχρι τον θάνατό της;

Ελληνόγλωσσο φέιγ βολάν της Νεολαίας του ΝΟΦ Εδεσσας (1945), όταν την καθοδηγούσε η Ειρήνη Γκίνη / Μίρκα Γκίνοβα Ελληνόγλωσσο φέιγ βολάν της Νεολαίας του ΝΟΦ Εδεσσας (1945), όταν την καθοδηγούσε η Ειρήνη Γκίνη / Μίρκα Γκίνοβα | ΓΕΝΝΑΔΕΙΟΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ / ΑΡΧΕΙΟ Φ. ΔΡΑΓΟΥΜΗ

Επί της ουσίας, η στάση του ΚΚΕ στη Βουλή ισοδυναμεί με συλλογική δήλωση μετανοίας για το διεθνιστικό παρελθόν του. Ο κ. Κουτσούμπας δεν παρέλειψε, μάλιστα, να μεμφθεί τους αγορητές της Δεξιάς, ότι με τις εμφυλιοπολεμικές ιστορικές αναδρομές τους δίνουν όπλα στον κοινό εχθρό, την κυβέρνηση: «Οι υπόδικοι χρυσαυγίτες και κάποιοι, επίσης, βουλευτές της Ν.Δ. και άλλων κομμάτων, εμφανιζόμενοι ως χρήσιμοι προς αξιοποίηση από τον ΣΥΡΙΖΑ, βρήκαν την ευκαιρία για έναν απροκάλυπτο αντικομμουνισμό, αναφέροντας μάλιστα πετσοκομμένες, εκτός τόπου και τότε συνθηκών, κάποιες θέσεις της Κομμουνιστικής Διεθνούς στη δεκαετία του 1920».

Η δήλωσή του αυτή έγινε φυσικά δεκτή μ’ ενθουσιασμό από τα ευφυέστερα στελέχη της (ακρο)Δεξιάς, που αν μη τι άλλο ξέρουν να διακρίνουν τον βασικό αντίπαλο από τον αλλόδοξο συνοδοιπόρο: «Ο κ. Τσίπρας είναι ένας και μοναδικός, ο οποίος συνεχίζει –προσέξτε– την παράδοση του μακεδονισμού της Αριστεράς», διαπίστωσε π.χ. ο Μάκης Βορίδης. «Δεν τη συνεχίζει το ΚΚΕ. Ηρθε σήμερα το ΚΚΕ, άλλαξε την πολιτική του θέση από τότε, μίλησε για άλλες ιστορικοπολιτικές συγκυρίες και εμφανίστηκε ο κ. Τσίπρας να το μαλώνει γιατί δεν είναι σε εκείνη τη θέση».

Για να αντιληφθούμε το μέγεθος της συνθηκολόγησης, δεν χρειάζεται φυσικά να πάμε στις μακρινές «θέσεις της Κομμουνιστικής Διεθνούς» (περί ανεξάρτητης Μακεδονίας-Θράκης), που το ΚΚΕ υποχρεώθηκε μεν να τις ασπαστεί τυπικά το 1924, αλλά τις καταδίκασε στην πράξη σε αχρηστία, όπως διαπιστώνουν όλες οι σοβαρές σχετικές μελέτες.

Αρκεί μια στοιχειώδης επισκόπηση των θέσεων και της πολιτικής πρακτικής του μετά την ανάληψη της ηγεσίας του από τον Νίκο Ζαχαριάδη το 1931 για να διαπιστώσει κανείς το βάθος της τωρινής τομής.

Η «ανύπαρκτη» εθνότητα

Η ύπαρξη σλαβικής μακεδονικής εθνότητας δεν είναι κάτι που εφευρέθηκε από την Κομμουνιστική Διεθνή και τον Τίτο, όπως ισχυρίζεται η Δεξιά. Οι σχετικές αναλύσεις χρονολογούνται ήδη από το τελευταίο τέταρτο του 19ου αιώνα, όταν η τύχη των σλαβόφωνων χριστιανών της οθωμανικής Μακεδονίας διαχωρίστηκε στην πράξη από εκείνη των Βουλγάρων ομολόγων τους.

Αν το επαναστατικό κίνημα των κομιτατζήδων και η βαλκανική Αριστερά προωθούσαν στο γύρισμα του αιώνα τη συγκρότηση ενός μακεδονικού «έθνους πολιτών» (όπως το γαλλικό, το αμερικανικό και κυρίως το ελβετικό), μια παράλληλη ανάγνωση της ίδιας εθνοποιητικής διαδικασίας, ρωσικής κυρίως έμπνευσης, πρόβαλλε ήδη από τη δεκαετία του 1880 τον διακριτό εθνικό χαρακτήρα των σλαβόφωνων Μακεδόνων (Μακεντόντσι).

Μετά δε την αποτυχία της εξέγερσης του Ιλιντεν και τον βαρύ φόρο αίματος των σλαβόφωνων κοινοτήτων κατά τον Μακεδονικό Αγώνα, ο «πολιτικός» μακεδονισμός των κομιτατζήδων παραχώρησε σταδιακά τη θέση του σ’ έναν ανακλαστικό, «εθνοτικό» μακεδονισμό του πληθυσμού που βίωσε τραυματικά αυτή την εμφύλια διαμάχη: «μήτε Μπουλγκάρ, μήτε Γκρτς, μήτε Σρρπ· μοναχά Μακεντόν ορτοντόξ», ήταν το 1918 ο αυτοπροσδιορισμός των σλαβόγλωσσων χωρικών που κατέγραψε ο Μυριβήλης στη «Ζωή εν Τάφω».

Η αναγνώριση αυτής της πραγματικότητας από την Κομμουνιστική Διεθνή έγινε ως γνωστόν στις αρχές του 1934. Το ΚΚΕ είχε όμως καταλήξει στο ίδιο συμπέρασμα ήδη από την προηγούμενη διετία, όπως προκύπτει από τα εμπεριστατωμένα επιτόπια σχετικά ρεπορτάζ του «Ριζοσπάστη».

«Στη Μακεδονία», διαβάζουμε εκεί, «παίζεται ένα άγριο δράμα σε βάρος μιας εθνότητας που δεν εννοεί να υποταχθεί σκλάβα στον ελληνικό, γιουγκοσλαυικό ή βουλγαρικό ιμπεριαλισμό» (19/10/1933). «Εχουν τόσοι αιώνες περάσει από τότε που εγκαταστάθηκε το σλαυικό στοιχείο στη Μακεδονία, που κανένας τους σήμερα δεν ξέρει τίποτα άλλο, παρά μονάχα πως στον τόπο αυτό γεννήθηκε και σ’ αυτόν θα πεθάνει. Και πως ούτε Ελληνας, ούτε Βούλγαρος, ούτε Σέρβος είνε» (24/11/1932). «Οι Μακεδόνες επιμένουν. Σφίγγουν τα δόντια τους, μιλάνε τη γλώσσα τους τη μακεδονική με πείσμα, φοράνε τη στολή τους τη μακεδονική με περηφάνεια και πιστεύουν κι ελπίζουν και καρτερικά μα σιωπηλά αγωνίζονται για μια Μακεδονία δική τους, για μια Μακεδονία ελεύθερη» (24/10/1933).

Από το 1935 το ΚΚΕ τάχθηκε ως γνωστόν ρητά εναντίον κάθε απόσχισης, διεκδικώντας ως αντιστάθμισμα πλήρη δικαιώματα για όλες τις μειονότητες. Επί Κατοχής, το ΕΑΜ–ΕΛΑΣ θα υπερασπιστεί αυτές τις αρχές και θα βρεθεί αντιμέτωπο με την προσπάθεια των κατοχικών αρχών να αξιοποιήσουν τους σλαβόφωνους Μακεδόνες ως «Βουλγάρους», στρατολογώντας τους σε ειδικά τάγματα ασφαλείας («Οχράνα») που υπάγονταν στις ίδιες μονάδες της Βέρμαχτ με τους «Ελληνες εθνικιστές» συμπολεμιστές τους.

Η απάντηση του ΚΚΕ σ’ αυτή τη διεκδίκηση, που αποτελούσε θανάσιμο κίνδυνο για το αντιστασιακό κίνημα, ήταν η υπεράσπιση της σλαβομακεδονικής εθνικής ιδιαιτερότητας, με αποκορύφωμα την ίδρυση του Σλαβομακεδονικού Λαϊκού Απελευθερωτικού Μετώπου (ΣΝΟΦ), μειονοτικού σκέλους του ΕΑΜ, το φθινόπωρο του 1943.

Στη σχετική κομματική φιλολογία, η μακεδονική εξέγερση του 1903 συνδεόταν με την ελληνική επανάσταση του 1821 και οι δυο τους με το 1944, ως απόδειξη του κοινού επαναστατικού παρελθόντος, παρόντος και μέλλοντος των δύο πληθυσμών.

Στο δεύτερο αντάρτικο, πάλι, το ΚΚΕ θα στηριχτεί σε μεγάλο βαθμό στους Σλαβομακεδόνες, από τους οποίους απαρτιζόταν όχι μόνο η συντριπτική πλειοψηφία του πληθυσμού των μετόπισθεν του ΔΣΕ στο τρίγωνο Γράμμος-Βίτσι-Πρέσπα αλλά και πάνω από τους μισούς μαχητές του εκεί.

Για τη διασφάλιση της υποστήριξής τους, το κόμμα ενοποίησε τις δυνάμεις του μ’ εκείνες του Λαϊκού Απελευθερωτικού Μετώπου (ΝΟΦ), του επίσημου δηλαδή φορέα του σλαβομακεδονικού εθνικισμού στην ελληνική Μακεδονία, βάσει συμφωνίας με την καθοδήγηση του Κ.Κ. Μακεδονίας στα Σκόπια (14/10/1946). Κάτω από γιουγκοσλαβική πίεση, το ΝΟΦ αντικατέστησε έτσι τον αρχικό αλυτρωτισμό του με το κομμουνιστικό πρόγραμμα ισοτιμίας των εθνικών μειονοτήτων.

Μολονότι η μετέπειτα σχέση των δύο πλευρών πέρασε από διάφορες φάσεις, το ΚΚΕ ουδέποτε αμφισβήτησε τον εθνικό χαρακτήρα της Λ.Δ. Μακεδονίας. Η περιβόητη δε απόφαση της 5ης Ολομέλειας (31/1/1949), περί «πλήρους εθνικής αποκατάστασης του μακεδονικού (σλαβομακεδονικού) λαού, έτσι όπως το θέλει ο ίδιος», μετά τη νίκη του ΔΣΕ, σχετιζόταν με τις προσπάθειες της Μόσχας να αποσπάσει τη ΛΔΜ από το Βελιγράδι, υποσχόμενη μία ακόμη πιο προωθημένη μορφή εθνικής ολοκλήρωσης. Εξ ου και καταγγέλθηκε από τους Γιουγκοσλάβους σαν καθαρά εχθρική πράξη, ανακλήθηκε δε πολύ γρήγορα (9/10/1949), αφού πρώτα πληρώθηκε με πολύ αίμα από τους δεσμώτες κομμουνιστές όλης της επικράτειας.

Αριστερά, ο Ζαχαριάδης μιλά στο 2ο συνέδριο του ΝΟΦ (Ψαράδες, 25 Μαρτίου 1949). Η αφίσα του συνεδρίου, όπως και το καταστατικό της οργάνωσης αναφέρονταν ρητά στους «Μακεδόνες» (Μακεντόντσι) «της ελληνικής» / «αιγαιάτικης» Μακεδονίας. ΑΠ. ΜΟΥΣΟΥΡΗΣ, «ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΖΟΝΤΑΣ ΤΟΝ ΔΣΕ» (Αθήνα 2016) | ΑΥΕ

↳Αριστερά, ο Ζαχαριάδης μιλά στο 2ο συνέδριο του ΝΟΦ (Ψαράδες, 25 Μαρτίου 1949). Η αφίσα του συνεδρίου, όπως και το καταστατικό της οργάνωσης αναφέρονταν ρητά στους «Μακεδόνες» (Μακεντόντσι) «της ελληνικής» / «αιγαιάτικης» Μακεδονίας. Οι φωτογραφίες προέρχονται από λεύκωμα που εξέδωσε προ τριετίας το ΚΚΕ.

Φυσικά, η ανάκληση αυτή ουδόλως έθιξε την άποψη του κόμματος για την ύπαρξη (σλαβο)μακεδονικού έθνους· οι ρητές δε αναφορές στη μειονότητα και την προάσπιση των δικαιωμάτων της συνεχίστηκαν τουλάχιστον μέχρι τη Μεταπολίτευση.

Η μελέτη του διαθέσιμου πρωτογενούς υλικού δίνει και την απάντηση στο σημειολογικό ερώτημα, ποια ακριβώς ήταν τελικά η «κομματικά ορθή» ορολογία για την επίμαχη πληθυσμιακή ομάδα: Σλαβομακεδόνες ή απλά Μακεδόνες;

Στην πραγματικότητα, οι δύο όροι χρησιμοποιούνταν εναλλάξ, ανάλογα συνήθως με το κοινό. Ο όρος «Σλαβομακεδόνες» χρησιμοποιούνταν κυρίως σε ελληνόγλωσσα κείμενα, ώστε να διασφαλίζεται η αναγκαία διάκριση από τον υπόλοιπο πληθυσμό της ελληνικής Μακεδονίας. Δεν ισχύει όμως το ίδιο για τα σλαβόγλωσσα, όπου ο όρος «Μακεντόνετς» είχε κατά κανόνα εθνικό περιεχόμενο, με την αντίστοιχη διάκριση να γίνεται περιφραστικά («Ελληνες Μακεδόνες» ή «Ελληνες της Μακεδονίας»).

Η «ανύπαρκτη» γλώσσα

Ακόμη σαφέστερα ήταν τα πράγματα με τη μακεδονική γλώσσα, καθώς εδώ δεν υπήρχε η παραμικρή πιθανότητα εννοιολογικής σύγχυσης.

«Παντού μιλάνε, συζητάνε στη γλώσσα τους τη “Μακεντόνσκυ” για το ψωμί, για τη δουλειά, για τη φτώχεια τους. Η γλώσσα η μακεδονική μιλιέται κατά 80% μέσα στα Βοδενά», διαβάζουμε λ.χ. σ’ ένα τυπικό ρεπορτάζ του «Ριζοσπάστη» (31/10/1933), στις σελίδες του οποίου φιλοξενούνταν επίσης επιστολές «στη μακεδονική γλώσσα» μ’ ελληνική γραφή (ενδεικτικά: 3/10/1934, 13/10/1934, 1/12/1934).

Σε όλη τη διάρκεια του Μεσοπολέμου, το ΚΚΕ ήταν άλλωστε η μοναδική πολιτική δύναμη που υπερασπίστηκε ρητά και δημόσια το δικαίωμα των σλαβόφωνων Μακεδόνων της Ελλάδας στην ελεύθερη και θεσμικά κατοχυρωμένη χρήση της μητρικής τους γλώσσας.

Ομόλογες κομματικές εκδόσεις στην προσφυγιά: το περιοδικό «Μακεδονική Ζωή» και η συλλογή παραδοσιακών τραγουδιών «Μακεδονική λαϊκή δημιουργία». Π. ΚΟΥΦΗΣ, «ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΑ ΦΛΩΡΙΝΑΣ-ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ» (Αθήνα 1996)

↳ Ομόλογες κομματικές εκδόσεις στην προσφυγιά: το περιοδικό «Μακεδονική Ζωή» και η συλλογή παραδοσιακών τραγουδιών «Μακεδονική λαϊκή δημιουργία». Οι αγωνιστές που το σημερινό ΚΚΕ προβάλλει ως πολιτικούς προγόνους του ουδόλως συμμερίζονταν το θεώρημα των κ. Κουτσούμπα, Βορίδη και Αδώνιδος, περί εγγενούς ανθελληνισμού κάθε αναφοράς σε μακεδονικό λαό και μακεδονική γλώσσα.

Αμέσως μετά την Απελευθέρωση του 1944, οι ΕΑΜικές αρχές της Δυτικής Μακεδονίας θα δώσουν ένα σαφές δείγμα γραφής αυτού του σεβασμού, ανοίγοντας τα πρώτα σλαβομακεδονικά σχολεία σε ορισμένα χωριά της Καστοριάς και της Φλώρινας.

Ακόμη δημοφιλέστερο υπήρξε το ανέβασμα, από τους θεατρικούς ομίλους της ΕΠΟΝ, του σλαβόγλωσσου δράματος του Βοϊντάν Τσερνοντρίνσκι «Ματωμένος μακεδονικός γάμος» (македонска крвава сватба).

Και στις δύο περιπτώσεις, οι αγωνιστές που πρωτοστάτησαν σ’ αυτά τα εγχειρήματα μπήκαν κατόπιν στο στόχαστρο της λευκής τρομοκρατίας, διωκόμενοι ακόμη και για… δωσιλογισμό από τους μέχρι πρότινος συνεργάτες του Αξονα.

Ακόμη πανηγυρικότερη ήταν η αντίστοιχη πολιτική του δεύτερου αντάρτικου, όπως διακήρυξε σε όλους τους τόνους το επίσημο έντυπό του: «Ο Μακεδονικός λαός είναι ελεύθερος σήμερα όχι μόνο να μιλά τη γλώσσα του αλλά τις συνελεύσεις, τις συγκεντρώσεις, τις τηλεφωνικές συνδιαλέξεις να τις κάνει στη γλώσσα του. Τον περασμένο χρόνο στην ελεύθερη περιοχή του Βίτσι και το Καϊμακτσαλάν λειτούργησαν 87 μακεδονικά σχολειά με 10.000 μαθητές, που μέσα σε λίγο χρονικό διάστημα μάθανε να διαβάζουν και να γράφουν στη μητρική τους γλώσσα. Μακεδόνικα γράμματα μάθανε και όλοι οι ενήλικες της ελεύθερης περιοχής και οι σλαβομακεδόνες μαχητές και μαχήτριες του ΔΣΕ. Σήμερα στα τμήματα του ΔΣΕ έχουν πρόγραμμα βδομαδιάτικο, οι σλαβομακεδόνες μαχητές και μαχήτριες διαβάζουν και γράφουν Μακεδόνικα» (περ. «Δημοκρατικός Στρατός», 5/1949, σ. 317).

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η ομιλία του υπουργού Παιδείας της Προσωρινής Δημοκρατικής Κυβέρνησης, Πέτρου Κόκκαλη, κατά την αποφοίτηση των δασκάλων («120 Μακεδόνων και 40 Ελλήνων») που προορίζονταν για τα χωριά που ήλεγχε ο ΔΣΕ (4/2/1948).

Μεταφράζουμε από σχετικό ρεπορτάζ του επίσημου οργάνου του ΝΟΦ: «Αν θέλαμε να δούμε τη σημασία της σημερινής γιορτής, θα πρέπει να εξετάσουμε το γεγονός πως οι Ελληνες και οι Μακεδόνες μαζί, με τη βοήθεια του ΔΣΕ θέτουν τις βάσεις του νέου Λαϊκού Σχολείου. Ο κοινός τους αγώνας είναι το γεγονός που αποτελεί σταθμό και αρχή για να πάψει το φριχτό δράμα που παιζόταν ενάντια σε τούτο το λαό σε τούτη τη γη. Τούτο το φροντιστήριο, το έργο του και τούτη η γιορτή αποδεικνύουν το σεβασμό μας για τη μακεδονική μειονότητα, στην οποία για πρώτη φορά στη ζωή της δίνεται κάθε δυνατότητα ν’ αναπτύξει τη μητρική της γλώσσα και τον εθνικό πολιτισμό της. Ολα αυτά δεν είναι αποτέλεσμα κάποιου ανθρωπισμού, αλλά αποτέλεσμα της βαθιάς ιδεολογίας και του κοινού αγώνα Ελλήνων και Μακεδόνων» («Непокорен», 20/2/1948, σ. 13).

Μακεδονικά αναγνωστικά εξέδωσε το 1950 στην Τασκένδη και η Επιτροπή Βοήθειας στο Παιδί (ΕΒΟΠ), η αρμόδια δηλαδή υπηρεσία του ΚΚΕ στην πολιτική προσφυγιά, με πρόεδρο τον Κόκκαλη και στελέχη όπως η Ελλη Αλεξίου, ο Γιώργης Ζωίδης κ.ά.

Για το περιεχόμενό τους, εξαιρετικά εύγλωττα είναι τα δείγματα που εικονογραφούν το σημερινό μας άρθρο.

Χαρακτηριστικές σελίδες από το «Αλφαβητάρι και πρώτο αναγνωστικό» που εξέδωσε το ΚΚΕ το 1950 για τα σλαβόφωνα προσφυγόπουλα της Τασκένδης (εκδοτικό «Νέα Ελλάδα»). ΑΡΧΕΙΟ Τ. ΚΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

Χαρακτηριστικές σελίδες από το «Αλφαβητάρι και πρώτο αναγνωστικό» που εξέδωσε το ΚΚΕ το 1950 για τα σλαβόφωνα προσφυγόπουλα της Τασκένδης (εκδοτικό «Νέα Ελλάδα»). Πάνω: «Ο Φίλιπ και ο Φώτης είναι δυο καλά παιδιά. Ο Φώτης είναι Ελληνόπουλο κι ο Φίλιπ Μακεδονόπουλο». Κάτω αριστερά: «Μακεδονόπουλο, Ελληνόπουλο / χέρι χέρι / κινήσανε για νέα ζωή / τους καλεί ο δρόμος του Ζαχαριάδη. / Στη δουλειά είναι μαζί / στο μάθημα πάλι εκεί / με ομόνοια, με αγάπη, [σαν] αγαπημένα αδέρφια / θα γυρίσουν στο κατώφλι του σπιτιού». Δεξιά: «Η Τσφέτα ήταν από το χωριό Μόκρενι [σημ. Βαρικό Φλώρινας]. Η Τσφέτα ήταν ηρωική παρτιζάνα. Η Τσφέτα έπεσε στις μάχες του Βίτσι για τη λευτεριά του μακεδονικού και του ελληνικού λαού».

Η τροχιά της ανάνηψης

Από τότε μέχρι σήμερα κύλησε, βέβαια, πολύ νερό στο αυλάκι. Τον Σεπτέμβριο του 1988, εποχή σημαδεμένη από τα σχέδια διαδοχής ενός ΠΑΣΟΚ βυθισμένου σε βαθιά κρίση, ο Χαρίλαος Φλωράκης θα δηλώσει κατηγορηματικά ότι το ΚΚΕ δεν δέχεται πια την ύπαρξη (σλαβο)μακεδονικής μειονότητας στην ελληνική επικράτεια.

Τέσσερα χρόνια μετά, σε μια εντελώς διαφορετική συγκυρία, το διασπασμένο πλέον κόμμα θ’ αρνηθεί ν’ ακολουθήσει τον υπόλοιπο εθνικό κορμό στον κατήφορο της εθνικιστικής υστερίας των συλλαλητηρίων − αποσπώντας από έναν υπερφίαλα είρωνα Λεωνίδα Κύρκο τον τιμητικό τίτλο των «Λακεδαιμονίων». Επιλογή που παραλίγο να έχει ακόμη και ανθρώπινα θύματα: στις 3/6/1994 ένας ομογενής της διασποράς από την Κρήτη, τυφλωμένος από εθνικιστικό μίσος, θα μαχαιρώσει τους υποψήφιους ευρωβουλευτές του ΚΚΕ Γιάννη Θεωνά, Βασίλη Ευφραιμίδη και το μέλος της Κ.Ε. Μιχάλη Σπυριδάκη, κατά το κλείσιμο προεκλογικής ομιλίας τους στη Θεσσαλονίκη.

Ηταν, απ’ ό,τι φαίνεται, το κύκνειο άσμα της διεθνιστικής παράδοσης. Η τομή προς την αντίθετη κατεύθυνση θα σηματοδοτηθεί το φθινόπωρο του 1998, με τη στρατολόγηση της Λιάνας Κανέλλη (πάλαι ποτέ «παιδιού της Ν.Δ.» και υποψήφιας ευρωβουλευτίνας του ΚΟΔΗΣΟ, που από τον πιο ακραίο ευρωπαϊσμό είχε προσχωρήσει στον τυφλό εθνικισμό) στον ρόλο του πολιτικοϊδεολογικού κατηχητή μιας κομματικής βάσης παραζαλισμένης από την κατάρρευση του «υπαρκτού».

Μέσα σε χρόνο μηδέν, η εικόνα του κομματικού λόγου, τόσο στο Μακεδονικό όσο και στα υπόλοιπα «εθνικά ζητήματα», υπέστη εντυπωσιακή μετάλλαξη. Ο κύκλος θα κλείσει το 2011, με την αναγόρευση σε πρόβλημα ακόμη και της εθνικής ταυτότητας και γλώσσας των γειτόνων μας· εξέλιξη που επισφραγίστηκε πανηγυρικά με τις κοινοβουλευτικές αγορεύσεις της περασμένης βδομάδας.

Θα ήταν, πάντως, άδικο να ισχυριστούμε ότι μόνο το ΚΚΕ άντλησε εμπνεύσεις από το ιδεολογικό οπλοστάσιο των πάλαι ποτέ αντιπάλων του.

Ο όρος «εθνομηδενισμός», προσφιλέστατος πλέον στην εγχώρια Δεξιά, όπως διαπιστώσαμε από τις αγορεύσεις στη Βουλή τόσο της Χρυσής Αυγής (Παππάς, Κασιδιάρης) όσο και της Ν.Δ. (Σαμαράς, Αραμπατζή, Κατσανιώτης), προέρχεται από το ιδεολογικό οπλοστάσιο του ύστερου «υπαρκτού σοσιαλισμού» της γειτονιάς μας.

Πρωτοδιατυπώθηκε –ως национален нихилизъм– στη Βουλγαρία της δεκαετίας του 1960, όταν το καθεστώς Ζίβκοφ πραγματοποίησε τη δική του εθνικιστική στροφή στο Μακεδονικό, ανακαλώντας από την εφεδρεία προπαγανδιστές που είχαν θητεύσει στη φασιστική κατοχική διοίκηση του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Χρησιμοποιήθηκε δε για την απαξίωση όλων εκείνων των παλαίμαχων κομμουνιστών που είχαν πρωτοστατήσει στην εγκατάλειψη του παραδοσιακού μεγαλοϊδεατισμού μετά το 1944 και, όπως ήταν φυσικό, δεν έβλεπαν με καθόλου καλό μάτι την παλινόρθωσή του με ψευδομαρξιστικό προσωπείο.

 Διαβάστε
 Τάσος Κωστόπουλος, Η απαγορευμένη γλώσσα. Κρατική καταστολή των σλαβικών διαλέκτων στην ελληνική Μακεδονία (Αθήνα 2000, εκδ. Μαύρη Λίστα· 4η έκδ. Αθήνα 2008, Βιβλιόραμα). Οι διαχρονικές διώξεις των ομιλητών του ακατονόμαστου «τρισκατάρατου σλαβικού ιδιώματος» από την ελληνική εθνικοφροσύνη − και η εξίσου διαχρονική υπεράσπιση της ιδιαίτερης ταυτότητάς τους από το εγχώριο κομμουνιστικό κίνημα.
 Τάσος Κωστόπουλος, «“Η Μακεδονία κάτω από το ζυγό της ελληνικής κεφαλαιοκρατίας”. Ενα ρεπορτάζ του Ριζοσπάστη στις σλαβόφωνες περιοχές (1933)» (περ. Αρχειοτάξιο, τχ.11, 6/2009, σ. 6-36). Η μεσοπολεμική καταπίεση και αντίσταση των σλαβόφωνων Μακεδόνων, όπως τις κατέγραψε τότε το όργανο του ΚΚΕ. Μεταξύ άλλων, διαπιστώνεται πως η αναγνώριση διακριτής μακεδονικής εθνότητας από το κόμμα προηγήθηκε των σχετικών αποφάσεων της Κομμουνιστικής Διεθνούς.
 Τάσος Κωστόπουλος, «Το Μακεδονικό στη δεκαετία του ’40», σε Χρήστος Χατζηιωσήφ (επιμ.), Ιστορία της Ελλάδας του 20ού αιώνα, τ. Δ1 (Αθήνα 2009, εκδ. Βιβλιόραμα), σ. 363-415. Ανατομία των εξελίξεων της κρίσιμης δεκαετίας, με αναλυτική επισκόπηση της μακεδονικής πολιτικής, τόσο του (κατοχικού και εμφυλιοπολεμικού) κράτους όσο και του αριστερού αντιστασιακού κινήματος.
 Γιώργος Π. Αναστασόπουλος, «Μακεδονικό ζήτημα και ΚΚΕ, 1918-1935» (αδημοσίευτη διδακτορική διατριβή στο Τμήμα Κοινωνιολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου, Αθήνα 2007). Εξαιρετική επισκόπηση των σχετικών εσωκομματικών ζυμώσεων κατά τη νεανική φάση του εγχώριου κομμουνιστικού κινήματος, με πηγή -μεταξύ άλλων- και αδημοσίευτα έγγραφα από το αρχείο του ΚΚΕ, στον Περισσό.
 Κυριάκος Πυλάης, Μνήμες – Βιώματα – Στοχασμοί. 1870-1990 (Αθήνα 1990). Η μαρτυρία ενός παλαίμαχου Σλαβομακεδόνα κομμουνιστή της Φλώρινας, τοπικού στελέχους του ΚΚΕ, του ΕΛΑΣ και του ΣΝΟΦ, εθνοσυμβούλου στις Κορυσχάδες το 1944 και υποψήφιου βουλευτή του κόμματος μετά τη Μεταπολίτευση.
 Παύλος Κούφης, Λαογραφικά Φλώρινας-Καστοριάς (Αθήνα 1996). Το τρίτο και τελευταίο βιβλίο του παλαίμαχου Σλαβομακεδόνα δασκάλου που συνέταξε στην πολιτική προσφυγιά τα μακεδονικά αλφαβητάρια του ΚΚΕ, μέλους του κόμματος μέχρι τον θάνατό του το 2005. Περιλαμβάνει κυρίως υλικό που δημοσιεύτηκε τη δεκαετία του 1960 στην εφημερίδα «Νέα Ζωή», έκδοση των πολιτικών προσφύγων στο Βουκουρέστι.
 Αλέξανδρος Δάγκας – Γιώργος Λεοντιάδης, Το κομματικό αρχείο (Θεσσαλονίκη 2009, εκδ. Επίκεντρο). Ημιεπίσημη άποψη του σημερινού ΚΚΕ για την «υπεξαίρεση» ενός τμήματος του αρχείου του από το ΚΚΕ Εσωτερικού κατά τη διάσπαση του 1968. Ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα η πλήρης ευθυγράμμιση των συγγραφέων με την επίσημη κρατική άποψη περί Μακεδονικού, καθώς και η εκ μέρους τους αναπαραγωγή της παραδοσιακής αντικομμουνιστικής επιχειρηματολογίας περί μειωμένων εθνικών ανακλαστικών της Αριστεράς, σε βάρος -τούτη τη φορά- των «αναθεωρητών».

Ένοχη σιωπή Βενιζέλου – Καββαδία – Συρίγου για μη εκτέλεση αποφάσεων ΕΔΔΑ για μειονοτικά σωματεία και αστυνομική βία

Στις 18 Δεκεμβρίου 2018 αποστείλαμε την ακόλουθη επιστολή στους Ευάγγελο Βενιζέλο, Αννέτα Καββαδία και Αντώνη Συρίγο θεσμικά υπεύθυνων στα πλαίσια της Βουλής των Ελλήνων και της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης για τη διαδικασία συμμόρφωσης της Ελλάδας με τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΔΔΑ). Η επιστολή αφορούσε την υπερδεκαετή μη συμμόρφωση της Ελλάδας με τις καταδικαστικές αποφάσεις για παραβίαση του δικαιώματος του συνεταιρίζεσθαι των τουρκικών μειονοτικών σωματείων και αστυνομική βία.

Επειδή δεν απάντησαν στείλαμε υπενθύμιση στις 23 Ιανουαρίου 2019. Απαξίωσαν να απαντήσουν, προφανώς γιατί δεν επιθυμούν να κάνουν τίποτε για την εκτέλεση των αποφάσεων αυτών από την Ελλάδα αφού δεν σέβονται ειλικρινά την όλη διαδικασία προσφυγών στο ΕΔΔΑ – αποφάσεων ΕΔΔΑ – εκτέλεση αποφάσεων ΕΔΔΑ με συμμόρφωση της Ελλάδας, τουλάχιστον όταν αυτή δεν εξυπηρετεί τις προφανώς αντιμειονοτικές και απολογητικές της αστυνομικής βίας άρα τελικά αντιδημοκρατικές θέσεις τους και των κομμάτων που εκπροσωπούν και τελικά όλων των κοινοβουλευτικών κομμάτων. Το Σεπτέμβριο 2019 και το Δεκέμβριο 2019 θα υπάρξουν σοβαρότατες καταδίκες της Ελλάδας από το Συμβούλιο της Ευρώπης για μη συμμόρφωση και θα είναι συνυπεύθυνοι.


 

From: Panayote Dimitras <panayotedimitras@gmail.com>
Date: Τετ, 23 Ιαν 2019 στις 11:50 π.μ.
Subject: Fwd: Αποφάσεις Επιτροπής Υπουργών Συμβουλίου Ευρώπης για εκτέλεση Μακαρατζή κ.α. και Bekir Ousta κ.α.
To: Evangelos Venizelos <ev.venizelos@gmail.com>, Καββαδία Ιωαννέτα (Αννέτα) <i.kavvadia@parliament.gr>
Cc: <a.syrigos@parliament.gr>

 

Αξιότιμη Κυρία Καββαδία, αξιότιμοι κύριοι Βενιζέλο και Συρίγο

Θα εκτιμούσα την απάντησή σας στο ακόλουθο email.

Με εκτίμηση
Παναγιώτης Δημητράς
Εκπρόσωπος του Ελληνικού Παρατηρητηρίου των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ) και 
Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Δικτύου Εφαρμογής (των αποφάσεων του ΕΔΔΑ)

 

From: Panayote Dimitras <panayotedimitras@gmail.com>
Date: Τρί, 18 Δεκ 2018 στις 7:48 μ.μ.
Subject: Αποφάσεις Επιτροπής Υπουργών Συμβουλίου Ευρώπης για εκτέλεση Μακαρατζή κ.α. και Bekir Ousta κ.α.
To: Evangelos Venizelos <ev.venizelos@gmail.com>, Καββαδία Ιωαννέτα (Αννέτα) <i.kavvadia@parliament.gr>
Cc: <a.syrigos@parliament.gr>

Αξιότιμη Κυρία Καββαδία, αξιότιμοι κύριοι Βενιζέλο και Συρίγο

Σας αποστέλλω στη συνέχεια σε μετάφραση στα ελληνικά από το Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι τις πρόσφατες αποφάσεις της Επιτροπής Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης μετά την εξέταση της εκτέλεση των αποφάσεων στις ομάδες προσφυγών Μακαρατζής και λοιποί και Bekir Ousta και λοιποί από την Ελλάδα.

Είμαι στη διάθεσή σας προσωπικά, καθώς και της Επιτροπής και της Αντιπροσωπείας, να σας ενημερώσω για αυτές, όπως ενημέρωσα την Επιτροπή Υπουργών μερικές ημέρες πριν από την έκδοση των αποφάσεων καθώς και για να συζητήσουμε την εκτέλεσή τους. Εναλλακτικά, παρακαλώ να μου γνωρίσετε τις ενέργειες των θεσμικών οργάνων του Ελληνικού Κοινοβουλίου για την εκτέλεση των αποφάσεων αυτών, προκειμένου να αναφερθούν στις νέες ενημερώσεις που θα κάνουμε εν όψει συζήτησης στην Επιτροπή Υπουργών το Δεκέμβριο 2019 και το Σεπτέμβριο 2019 αντίστοιχα, αλλά και της συζήτησης για την εκτέλεση των αποφάσεων στην ομάδα Μακαρατζής και λοιποί στα πλαίσιατης εξέταση της Ελλάδας από την Επιτροπή του ΟΗΕ κατά των Βασανιστηρίων τον Ιούλιο – Αύγουστο 2019.

 

Με εκτίμηση

Παναγιώτης Δημητράς
Εκπρόσωπος του Ελληνικού Παρατηρητηρίου των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ) και 

Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Δικτύου Εφαρμογής (των αποφάσεων του ΕΔΔΑ)

 


 

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΕΣ ΥΠΟΥΡΓΩΝ

Αποφάσεις

CM/Del/Δεκ(2018)1331/H46-13

6 Δεκεμβρίου 2018

1331η συνεδρίαση, 4-6 Δεκεμβρίου 2018 (ΑΔ)

H46-12 Ομάδα αποφάσεων Μακαρατζής κ.λπ. κατά Ελλάδας
(Προσφυγές υπ’ αριθ. 50385/99 κτλ.)

Επίβλεψη της εκτέλεσης των αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου

Αποφάσεις

Οι Αναπληρωτές

1. υπενθυμίζοντας ότι αυτές οι υποθέσεις αφορούν τη χρήση δυνητικά θανατηφόρας βίας και κακομεταχείρισης από όργανα επιβολής του νόμου καθώς και την έλλειψη αποτελεσματικών ερευνών ικανών να οδηγήσουν σε επαρκείς πειθαρχικές και ποινικές κυρώσεις·

Όσον αφορά τα ατομικά μέτρα

2. υπενθυμίζουν με λύπη ότι, λόγω των ισχυόντων κανόνων παραγραφής, δεν είναι δυνατή η επανεξέταση υπερβολικά επιεικών καταδικαστικών αποφάσεων ή αναποτελεσματικών ποινικών ανακρίσεων (ειδικότερα της πρόσφατης υπόθεσης Andersen).

3. εκφράζουν επίσης τη λύπη τους για το γεγονός ότι στην υπόθεση Zontul, λόγω της τότε ισχύουσας ελληνικής νομοθεσίας, η επανεξέταση της ποινικής καταδίκης των λιμενικών υπεύθυνων για προσβολή της σεξουαλικής αξιοπρέπειας δεν θα επέτρεπε να ληφθεί υπόψη η διαπίστωση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου ότι τα γεγονότα αποτελούσαν βασανιστήρια κατά την έννοια του άρθρου 3 της Σύμβασης, καθώς στην έννοια των βασανιστηρίων στην ελληνική νομοθεσία δεν περιλαμβάνονταν τα πραγματικά περιστατικά της υπόθεσης· σημείωσαν ωστόσο με ικανοποίηση την απόφαση του Συνήγορου του Πολίτη να επαναλάβει τις πειθαρχικές έρευνες σχετικά με τις συνέπειες των εν λόγω πράξεων·

4. εξέφρασαν τη λύπη τους για το γεγονός ότι σε όλες τις περιπτώσεις – εκτός από εκείνες των Σιδηρόπουλου – Παπακώστα και Andersen – η επανάληψη των πειθαρχικών ερευνών δεν ήταν δυνατή λόγω του ότι τα αδικήματα είχαν παραγραφεί·

5. κάλεσαν τις αρχές να ενημερώσουν την Επιτροπή μέχρι την 1η Σεπτεμβρίου 2019 για την επανεξέταση των πειθαρχικών ερευνών σχετικά με τις υποθέσεις Σιδηρόπουλου – Παπακώστα και Andersen·

6. επισημαίνοντας επίσης την ιδιαίτερη πολυπλοκότητα του ζητήματος παραγραφής στην υπόθεση Zontul, κάλεσαν τις αρχές να υποβάλουν στην Επιτροπή έως την 1η Σεπτεμβρίου 2019 τα πλήρη πορίσματα του Λιμενικού Σώματος σχετικά με την επανάληψη της πειθαρχικής διαδικασίας, ιδίως όσον αφορά την παραμονή στην υπηρεσία των υπευθύνων·

7. χαιρέτισαν την πρόθεση των αρχών να ζητήσουν από τους επικεφαλής των υπηρεσιών που εμπλέκονται σε βασανιστήρια και άλλες μορφές κακομεταχείρισης να ζητήσουν γραπτή συγγνώμη από τους προσφεύγοντες· κάλεσαν τις αρχές να ενημερώσουν την Επιτροπή μέχρι την 1η Σεπτεμβρίου 2019 για οποιαδήποτε περαιτέρω εξέλιξη·

Όσον αφορά τα γενικά μέτρα

8. κάλεσαν τις αρχές να εντείνουν τις συνεχιζόμενες προσπάθειές τους για την εξάλειψη όλων των μορφών κακομεταχείρισης από τα όργανα επιβολής του νόμου, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τις συστάσεις της CPT και τις κάλεσαν να παράσχουν στην Επιτροπή συγκεκριμένες και λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τα ληφθέντα ή προβλεπόμενα μέτρα σε απάντηση στις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου στις υποθέσεις αυτές·

9. όσον αφορά την αποτελεσματικότητα των ερευνών, κάλεσαν τις αρχές να υποβάλουν έως την 1η Σεπτεμβρίου 2019 λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τα ακόλουθα θέματα:

α) την αναστολή της παραγραφής για αξιόποινες πράξεις που σχετίζονται με παραβάσεις παρόμοιες με εκείνες στις υπό κρίση υποθέσεις·

β) τη γενική δυνατότητα επανέναρξης πειθαρχικών ερευνών σε περιπτώσεις όπου έχει ήδη αποφασισθεί ποινική ή πειθαρχική ευθύνη, λαμβανομένης υπόψη της αρχής ne bis in idem που κατοχυρώνεται στον νόμο 4443/2016·

γ) την αποτελεσματικότητα του νέου μηχανισμού καταγγελίας (Συνηγόρου του Πολίτη), ιδίως υπό το πρίσμα των αποτελεσμάτων των ερευνών επί των καταγγελιών που υποβλήθηκαν μετά την έναρξη λειτουργίας του μηχανισμού στις 9 Ιουνίου 2017·

δ) τον αντίκτυπο της νέας ενισχυμένης νομοθετικής προστασίας κατά του ρατσιστικού εγκλήματος και τα ενδεχόμενα νέα μέτρα που προβλέπονται για τη διασφάλιση της διερεύνησης πιθανών ρατσιστικών κινήτρων όταν παρουσιάζεται κακομεταχείριση στο πλαίσιο της επιβολής του νόμου·

ε) το κατά πόσον οι αποφάσεις για την περάτωση ποινικών ανακρίσεων λόγω παραγραφής μπορούν να υποβληθούν σε δικαστική ή άλλη ανεξάρτητη επανεξέταση·

στ) τα μέτρα που ελήφθησαν ή σχεδιάστηκαν στο πλαίσιο της τρέχουσας αναθεώρησης του Ποινικού Κώδικα, προκειμένου να ευθυγραμμιστεί πλήρως η διεξαγωγή των ποινικών ανακρίσεων σε περιπτώσεις κακομεταχείρισης και οι σχετικές κυρώσεις με τις απαιτήσεις της νομολογίας του Δικαστηρίου, ιδίως όσον αφορά τον ορισμό των βασανιστηρίων και τις δυνατότητες μετατροπής ποινών φυλάκισης που επιβάλλονται για βασανιστήρια και άλλες μορφές κακομεταχείρισης σε ποινές μη στερητικές της ελευθερίας.

[Μετάφραση στα ελληνικά από το Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ) από το αγγλικό πρωτότυπο διαθέσιμο εδώ


 

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ

ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΕΣ ΥΠΟΥΡΓΩΝ

Αποφάσεις

CM/Del/Δεκ(2018)1331/Η46-12

6 Δεκεμβρίου 2018

1331η συνεδρίαση, 4-6 Δεκεμβρίου 2018 (ΑΔ)

H46-12 Ομάδα αποφάσεων Bekir-Ousta κ.λπ. κατά Ελλάδας
(Προσφυγές υπ’ αριθ. 35151/05 κτλ)

Επίβλεψη της εκτέλεσης των αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου

Αποφάσεις

Οι Αναπληρωτές

1. υπενθυμίζοντας ότι οι υποθέσεις αυτές αφορούν παραβιάσεις του δικαιώματος της ελευθερίας του συνεταιρίζεσθαι λόγω της άρνησης των εθνικών δικαστηρίων να εγκρίνουν ενώσεις και της απόφασης που οδηγεί στη διάλυση ενός σωματείου·

Όσον αφορά τα ατομικά μέτρα

2. εκφράζουν τη λύπη του για το γεγονός ότι, παρά τις προσπάθειες που κατέβαλαν οι αρχές, και ιδίως την τροποποίηση του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας το 2017, δέκα χρόνια μετά την έκδοση των αποφάσεων του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, δύο από τις ενώσεις αυτές παραμένουν χωρίς έγκριση και μία διαλυμένη.

3. υπενθυμίζοντας ότι η υποχρέωση ενός συμβαλλομένου κράτους βάσει του άρθρου 46 της Σύμβασης να συμμορφώνεται πλήρως και αποτελεσματικά με τις αποφάσεις του Δικαστηρίου εκτείνεται στην ερμηνεία της εσωτερικής νομοθεσίας από τα εθνικά δικαστήρια, σημείωσαν την πρόσφατη απόφαση του Εφετείου Θράκης που απορρίπτει για διαδικαστικούς λόγους την αίτηση επανεξέτασης της απόφασης διάλυσης μιας από τις αιτούσες ενώσεις· σημείωσαν ωστόσο ότι έχει ασκηθεί προσφυγή κατά της απόφασης αυτής και ότι εκκρεμεί ενώπιον του Αρείου Πάγου·

4. κάλεσαν τις αρχές να λάβουν γρήγορα όλα τα αναγκαία μέτρα ώστε οι υποθέσεις των αιτουσών να εξετάζονται από τα εθνικά δικαστήρια σε πλήρη και ουσιαστική συμμόρφωση με το άρθρο 11 της Σύμβασης και τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου και να ενημερώνεται η Επιτροπή για όλες τις σχετικές εξελίξεις .

5. κάλεσαν τις αρχές να παρέχουν τακτικά πληροφορίες σχετικά με τις περαιτέρω εξελίξεις σε όλες τις εν εξελίξει διαδικασίες σχετικά με αυτήν την ομάδα υποθέσεων ·

Όσον αφορά τα γενικά μέτρα

6. σημείωσαν με βαθιά λύπη ότι η εγγραφή άλλης ένωσης στην περιοχή της Θράκης απορρίφθηκε το 2017 με τελική απόφαση του Αρείου Πάγου για λόγους που ήδη επικρίθηκαν από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο στις αποφάσεις του του 2008 σχετικά με τις παρούσες υποθέσεις ·

7. παροτρύνουν επομένως τις αρχές να λάβουν πρόσθετα μέτρα, όπως η ευρεία διάδοση της νομολογίας του Δικαστηρίου και η συστηματική κατάρτιση των εθνικών δικαστών σε όλα τα επίπεδα, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα εθνικά δικαστήρια λαμβάνουν αποφάσεις σχετικά με την εγγραφή ή τη διάλυση ενώσεων εναρμονισμένα πλήρως και αποτελεσματικά με τη νομολογία του Δικαστηρίου και να ενημερώνουν την Επιτροπή για περαιτέρω εξελίξεις ·

8. αποφάσισαν να επαναλάβουν την εξέταση αυτής της ομάδας υποθέσεων κατά την πρώτη συνεδρίαση μετά την έκδοση της απόφασης του Αρείου Πάγου σε απάντηση της προαναφερθείσας προσφυγής που υπέβαλε μία από τις αιτούσες ενώσεις ή κατά την 1354η συνεδρίασή της (Σεπτέμβριος 2019) (DH) το αργότερο.

[Μετάφραση στα ελληνικά από το Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ) από το αγγλικό πρωτότυπο διαθέσιμο εδώ


02/02/2019: Unbelievable but Greek: Catechism and confessor at the Fire Brigade

Unbelievable but Greek:
Catechism and confessor at the Fire Brigade

2 February 2019

 

FEANTSA: A home for refugees – the need for housing throughout asylum procedures and beyond

feantsa

European Federation of National Organisations Working with the Homeless

Working Together to End Homelessness in Europe

A home for refugees

The need for housing throughout asylum procedures and beyond

 

Having a place that can be called home is a universal need. Individuals fleeing violence and asking for asylum in the European Union strive to be safe and to rebuild their lives step-by-step in a country they do not know, often separated from the people they love and with little certainty about their future. Housing is therefore the gateway to integration and enjoying adequate living conditions is an essential factor of successful social inclusion.

At EU level, material reception conditions, including accommodation, are guaranteed to applicants for international protection[1]. However, throughout the process of application for asylum, there are several situations in which individuals are left homeless. This can happen before they are able to submit their asylum application[2], during the application process or at the end of it, not only because of a rejection of their demand but also in case of obtention of international protection. According to EU law, Member States must implement policies to prevent the discrimination of beneficiaries of international protection and ensure equal opportunities regarding access to accommodation[3]. However, nothing binds Member States to make sure that newly-recognised refugees do not become homeless. A maximum length of stay at the accommodation centres in which they were residing as asylum applicants often applies for beneficiaries of international protection. This implies that those who have not found a place to live, within the period allowed, become homeless. Moreover, since they do not have a factual residence, they might be excluded from accessing social assistance to which, according to EU law, they are entitled. Homeless and without resources, their chance to integrate is seriously jeopardised.

The case of Greece is of particular interest.  The national welfare system is not adequately equipped to host and support recognised refugees, with the lack of any social housing provision for both locals and newcomers being a fundamental gap. As of January 2019, there is no concrete framework for the accommodation and integration of recognised refugees, with the National Integration Strategy not having been officially voted in by the Greek parliament. As of this date, planned accommodation programmes for recognised refugees have not reached their implementation stage, meaning that there is no organic pathway from the emergency accommodation of asylum seekers and recognised refugees to programmes designed to facilitate the integration of newcomers and the desired subsequent self-sufficiency.

Until now, recognised refugees were given a perpetually extended grace period, in some cases for more than 18 months, and continued to be supported by the European Commission funded ESTIA programme (DGs ECHO & HOME)[4]. The programme is managed by the Greek Ministry of Migration Policy, along with UNHCR, and implemented by local authorities and national and international NGOs.

As of 31st March, it is expected that people hosted in the ESTIA programme for more than 18 months will begin “exiting” the programme, without provision of further accommodation. Exceptions are to be made for highly vulnerable cases.  We are concerned that the planned exits from the ESTIA programme, without appropriate accommodation provision in place, might result in a rising number of homeless families and individuals. This is particularly worrisome as it might cause an interruption in their integration process, interrupting their children’s school education and potentially denying access to social services due to the lack of a legal address.

FEANTSA urgently demands the European Commission ensure that housing continuity is provided to all individuals who go through an asylum application. People who arrive in the EU to ask for asylum must be immediately provided with adequate accommodation and must not be left without a housing solution at the end of the asylum process.

We urge the EC and the Greek Government not to put an end to the eligibility of recognised refugees for the ESTIA programme until an operational accommodation and integration pathway is in place, so as to ensure the continuity of integration efforts.

 

For more information at EU level, please contact Mauro Striano mauro.striano@feantsa.org

For specific information concerning the Greek case, please contact Panagiotis Tzannetakis pan@omnes.gr

 

 

[1]Directive 2013/33/EU laying down standards for the reception of applicants for international protection (recast) https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=CELEX:32013L0033&from=FR

[2] For instance, in December 2018, Belgium left people in the streets by imposing a daily quota of asylum applications that could be submitted

[3] Directive 2011/95/EU on standards for the qualification of third-country nationals or stateless persons as beneficiaries of international protection, for a uniform status for refugees or for persons eligible for subsidiary protection, and for the content of the protection granted (recast) https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/HTML/?uri=CELEX:32011L0095&from=EN

[4] ESTIA is the European Commission funded accommodation programme for asylum seekers in Greece. Operating since March 2016, it offers accommodation, cash assistance, and social support to its beneficiaries. http://estia.unhcr.gr/en/home/